Devlet Su İşleri (DSİ) 17. Bölge Müdürlüğünün verilerine göre, geçen yıl aşırı sıcaklar ve kuraklık nedeniyle su seviyesinin iyice düştüğü Koçköprü, Morgedik, Zernek, Sarımehmet, Alparslan1, Alparslan2, Dilimli, Aslandağ ve Beyyurdu barajlarında yağışlar nedeniyle doluluk arttı.

“Kısıntılı sulama hadisesini bu yıl yaşamayacağız”

DSİ 17. Bölge Müdürü Ayhan Şahna, AA muhabirine, Van, Muş, Bitlis ve Hakkari’de 3 yıldır yaşanan kuraklık nedeniyle barajlarda istenen su seviyesine ulaşılmadığını söyledi.

Bu yıl kar yağışında geçmiş yıllara göre artış olduğunu anlatan Şahna, “Havzada şu an 1,5 metre civarında kar bulunuyor. Bu kar barajlardaki doluluk oranına ciddi düzeyde etki edecek. Geçmiş yıllardaki kısıntılı sulama hadisesini bu sene inşallah yaşamayacağız. Bu yıl bölgede bol yağış oldu. Kar şeklinde gerçekleşti. Yani ilkbahar döneminde çiftçimizin yüzünün güleceğinin emarelerini şimdiden görüyoruz.” dedi.

Şahna, üç ildeki barajların doluluk oranlarıyla ilgili şu değerlendirmeyi yaptı:

“Bölgemizde 9 barajımız var. Bunların hepsi işletmede. Van’ın Erciş ilçesindeki Koçköprü Barajı 64 milyon metreküp depolamaya sahip. Şu anda 17 milyon metreküp suyunu almış durumda. Geçen yıl 20 Şubat’ta barajın su seviyesi yüzde 4 iken bu sene yüzde 26 konumuna geldi. Morgedik Barajı’nda toplam depolama hacmimiz 90 milyon metreküp, şu an 15 milyon metreküp suyumuz var. Geçen yıl su seviyesi yüzde 11 iken bu yıl yüzde 15 seviyelerinde. Zernek Barajı’nın depolama miktarı 86 milyon metreküp, şu an 33 milyon metreküp suyumuz var. Geçen yıl şubatta su seviyesi yüzde 4 iken bu sene yüzde 38 seviyelerinde. Uzun yıllardır doldurulmasında sıkıntı yaşadığımız Sarımehmet Barajı’nda ise toplam depolama hacmimiz 178 milyon metreküp. Geçen yıl su seviyesi yüzde 7 iken şu an yüzde 10 seviyelerinde. Sarımehmet Barajı’nda da bu sene olumlu şeylerin olacağı net olarak görülüyor.”

Hakkari’deki 2 barajda doluluk yüzde 100

Muş’taki barajlarda da seviyenin arttığını belirten Şahna, “Alpaslan1 Barajı’nın toplam depolama hacmi 1 milyar 743 milyon metreküp. Barajımızda 400 milyon metreküp suyumuz var. Geçen yıl şubat ayındaki doluluk oranı yüzde 15 iken bu sene yüzde 23 seviyelerindeyiz. Alpaslan2 Barajı’nda ise depolama hacmimiz 1 milyar 99 milyon metreküp olup barajımızın şu an fili doluluk miktarı 713 milyon metreküp. Geçen yıl yüzde 56 olan doluluk oranımız yüzde 65 düzeyinde.” diye konuştu.

Hakkari’deki Aslandağ ve Beyyurdu barajlarında doluluk oranının yüzde 100 olduğunu vurgulayan Şahna, şu bilgileri verdi:

“Yüksekova sınırlarındaki Dilimli Barajı’nın depolama hacmi 64 milyon metreküp. Geçen yıl yüzde 60 olan doluluk bu sene yüzde 69’a ulaştı. Depolamamız fiili olarak şu an 44 milyon metreküp. Aynı durum Aslandağ ve Beyyurdu barajlarımızda da var. Bunlarda da toplam 11 milyon metreküp suyumuz var. Bu iki barajımızdaki doluluk oranımız da yüzde 100 seviyelerinde. Geçen yıl da aynı düzeydeydi. Sulama sezonuna kadar yağışların devam etmesini temenni ediyoruz.”

MUĞLA’nın susuz kalan dünyaca ünlü turistik ilçesi Bodrum’a, Milas’ın da içme suyu ihtiyacını karşılayan Akgedik Barajı’ndan su verilmeye başlandı. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi’nden Doç. Dr. Ceyhun Özçelik, “Burada su seviyesi, yüzde 51 civarında. Bodrum’a içme suyu teminini kilometrelerce uzaktan sağlıyoruz. Önümüzdeki dönemlerde yağışların gelmemesi durumunda Milas’ın da su stresiyle karşı karşıya kalma durumu ortaya çıkıyor. Bunların önüne geçmek için ciddi bir kayıp kaçak denetimi yapmamız lazım” dedi.

Bodrum’a içme suyu sağlayan Mumcular ve Geyik barajlarındaki su seviyesi geçen aylarda dip noktaya indi, her 2 baraj da kapatıldı. Sonbaharda etkili olan yağışlar, barajlara can suyu oldu. Mumcular Barajı’nda su seviyesi yüzde 11’e, Geyik Barajı ise yüzde 38’e yükseldi. Bakım çalışmaları nedeniyle Geyik Barajı devreye sokulamazken, Bodrum’a Milas’ın da içme suyu ihtiyacını karşılayan Akgedik Barajı’ndan su verilmeye başlandı. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Su Kaynakları Ana Bilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Ceyhun Özçelik, “Kış aylarının gelmesi ve artan yağışlar ile Bodrum’a içme suyu temininde yaşanan zorluklarda azalma meydana geldi. Bugün itibarıyla Geyik Barajı’ndaki su seviyesi, yüzde 38’lere yükseldi. Burada ciddi bir artış söz konusu. Mumcular Barajı’nda ise maalesef doluluk oranı yüzde 11’ler civarında. Geyik kuruduktan sonra barajdan Bodrum’a içme suyu temini kesilerek, bakım onarım çalışması başlatıldığı için barajın su seviyesinde artış yaşandı. Şu an Bodrum’un içme suyu temini, Akgedik Barajı’ndan sağlanıyor. Burada su seviyesi, yüzde 51 civarında. Bulunduğumuz Akgedik Barajı, Geyik Barajı’nın yakınlarında yer alıp, 1820 hektar büyüklüğündeki Milas Ovası’na sulama suyu temin ediyor. Bu da 1 yılda yaklaşık 30 milyon metreküp su hacmine tekabül ediyor. Bu barajdan yıllık 10 milyon metreküplük kullanım ile Milas’ın içme suyu ihtiyacı karşılanıyor” dedi.

‘BARAJDA SU TEMİNİNDE CİDDİ BİR STRES OLUR’

Akgedik Barajı’nda ciddi bir stres oluşumu olduğunu vurgulayan Doç. Dr. Özçelik, “Diğer taraftan Milas’ın içme suyu temininde zorluklar yaşadığını biliyoruz. Yer altı suları içme suyu temininin tamamını sağlamadığı için Akgedik Barajı’ndan da Milas’a içme suyu temin ediliyor. Bodrum için buradan su temini durumunda ciddi bir stres söz konusu oluyor. Bu bölgedeki yağışın yüzde 80’i, kasım ve mart ayları arasında gerçekleşiyor. Bundan kaynaklı olarak önümüzdeki aylar içerisinde düşecek olan yağış oldukça önemli. Bu yağışları takip ederek Geyik, Mumcular ile Akgedik barajlarında yer altı sularımızla etkin bir kaynak yönetimi gerçekleştirip, su stresinin oldukça azaltılacağı bir durum karşı karşıya kalmayı umuyoruz” açıklamalarında bulundu.

‘BODRUM’A KİLOMETRELERCE UZAKTAN SU TEMİNİ’

Bodrum’a içme suyu temininin kilometrelerce uzaktan sağlandığını kaydeden Doç. Dr. Özçelik, “Burası, Bodrum’a 70, Milas’a yaklaşık 10 kilometre uzaklıkta. Bodrum’a içme suyu teminini kilometrelerce uzaktan sağlıyoruz. Önümüzdeki dönemlerde yağışların gelmemesi durumunda Milas’ın da su stresiyle karşı karşıya kalma durumu ortaya çıkıyor. Bunların önüne geçmek için ciddi bir kayıp kaçak denetimi yapmamız lazım. Bodrum’a sağlanan 23 milyon metreküp suyun 17,8 milyon metreküpü vatandaşa faturalandırılıyor. Bu demek oluyor ki yüzde 20’ler civarında bir kayıp söz konusu” dedi.

‘YÜZDE 60’LARA VARAN BİR KAYIP VAR’

Bodrum’daki barajlar için kayıp kaçak konusunda uyarılarda da bulunan Doç. Dr. Özçelik, “Bodrum’da durum, bundan çok daha vahim. Geyik Barajı’nda 40, Mumcular Barajı’nda 20 milyon metreküplük hacim ile 10 milyon metreküplük yer altı suyu ile 70 milyon metreküp bir hacim söz konusu. 12 milyon metreküpü termik santrale, 10 milyon metreküpünün Karaova sulamasında kullanıldığını düşünürsek, 50 milyon metreküplük bir suyumuz var ancak 17 milyon metreküplük bir suyu faturalandırabiliyoruz. Bu da yüzde 60’lara varan bir kaybı ortaya çıkarıyor. Bunun bir kısmı buharlaşma ve sızma kaybı olsa bile yine de ciddi anlamda bir kayıp söz konusu. Kayıp kaçakları minimize ettikten sonra önümüzdeki dönemde hem kaynak yönetimi hem de ilave kaynaklar ile sorunların önüne geçmeyi umuyoruz” diye konuştu.