İPA, İstanbulluların ev içi günedimini araştırdı. Yapılan araştırmada İstanbullular Mart ayında ki gündemi 31 Mart yerel seçimleri ve ekonomik kriz oldu. Bin kişi ile telefonla yapılan görüşmede katılımcıların yüzde 42,7’si 31 Mart yerel seçimleri, yüzde 32,5’i ekonomik sorunları, yüzde 2’si ise ailevi sorunların konuşulduğunu belirtti.
“EKONOMİK SEBEPLERDEN DOLAYI İSTANBULLULAR BAYRAMI İSTANBUL’DA GEÇİRDİLER”
Gerçekleşen ankette, katılımcıların yüzde 70,1’i bayramı genellikle İstanbul’da geçirdiğini belirtti. Bayramı genellikle İstanbul dışında geçiren katılımcıların yüzde 20,1’i bu bayramda ekonomik sebeplerden dolayı İstanbul’da olduğunu belirtti.
“TÜRKİYE’NİN DE GÜNDEMİ YEREL SEÇİMLER”
Mart ayının Türkiye gündemi 31 Mart yerel seçimleri ve ekonomik sorunlar oldu. Katılımcıların yüzde 67’si 31 Mart yerel seçimlerinin konuşulduğundan söz etti. İkinci sırada, yüzde 22,7 ile ekonomik sorunlar, üçüncü sırada ise yüzde 4,1 ile İsrail’in Gazze’yi İşgali yer aldı.
“YÜZDE 33,9 KREDİ KARTI ASGARİ TUTARINI ÖDEYEBİLİYOR”
Kredi kartı kullananların yüzde 48’i, aylık kredi kartı borcunun tamamını, yüzde 33,9’u ise borcun asgari tutarını ödeyebildiğini belirtti. Yüzde 5,4’ü asgari tutar ile borcun tamamı arasında bir miktarda, yüzde 4,1’i asgariden az miktarda ödeme yapabildiğini belirtirken, yüzde 8,6’sı ise kredi kartı borcunu hiç ödeyemediğini ifade etti.
Mart ayında katılımcıların yüzde 47,4’ü kıt kanaat geçinebilldiğini belirtti. Mart ayında katılımcıların yüzde 17,9’u bazı ödemeleri yapamadığını ve borca girdiğini, yüzde 13,7’si aslında pek geçinemediğini, yüzde 47,4’ü kıt kanaat geçinebildiğini, yüzde 21’i ise geçinebildiğini ve kenara da para koyabildiğini belirtti.
“İNDİRİME GİREN GIDALAR TERCİH EDİLİYOR”
Katılımcıların yüzde 60,9’u satın aldığı gıda miktarının azaldığını belirtirken yüzde 58,7’si indirime giren gıdaları tercih etme sıklığının arttığını belirtti.
“YÜZDE 97,8 EKONOMİK SEBEPLERLE GIDA ÇEŞİDİNİN AZALTTIĞINI BELİRTTİ”
Katılımcıların yüzde 59,1’i geçen seneye göre satın aldığı gıda çeşidinin azaldığını belirtti. Katılımcıların yüzde 85,3’ü kırmızı et, yüzde 43,3’ü beyaz et, yüzde 33,7’si süt ve süt ürünü çeşitlerinde satın aldığı gıda çeşidinin azaldığını belirtti. Katılımcıların yüzde 36,8’i gıda alışverişlerinde ilk dikkat ettiği özelliğin ürün fiyatı olduğunu belirtti. Katılımcıların yüzde 97,8’i ekonomik sebeplerle gıda çeşidini azalttığını belirtti.
“İSTANBULLULARIN STRES SEVİYESİ 6,3 MUTLULUK SEVİYESİ 5,9”
Yapılan ankette İstanbulluların stres seviyesi 6,3 mutluluk seviyesi 5,9 olarak ölçüldü. Katılımcılara Mart ayındaki duygu halleri soruldu ve 10 üzerinden değerlendirmeleri istendi. İstanbulluların ortalama stres seviyesi 6,3 olarak ölçülürken kaygı seviyesi 5,9 olarak ölçüldü. Mart ayındaki yaşam memnuniyeti 4,8 ve mutluluk seviyesi 5,9 olarak ölçüldü.
“YÜZDE 29’U YÜKSEK SESLİ TARTIŞMAYA GİRDİ”
Katılımcıların yüzde 29’u yüksek sesli tartışmaya girdiğini belirtti. Tartışmaların yüzde 40,1’i aile arasında, yüzde 30,6’sı iş ortamında gerçekleşti.
“İSTANBUL’UN İLK ÜÇ SORUNU: ULAŞIM, İSTANBUL DEPREMİ, EKONOMİ”
Katılımcılara göre İstanbulluların ilk üç sorunu ulaşım, olası İstanbul depremi ve ekonomik sorunlar oldu. Katılımcılara göre İstanbul’un ilk üç sorunu yüzde 57,9 ile ulaşım, yüzde 49,4 ile ekonomik sorunlar ve yüzde 47,3 ile sığınmacı ve mülteciler olarak belirlendi.
]]>İklim değişikliği, yağış azlığı ve buharlaşmanın etkisiyle 2022 ve 2023’te kuraklıkla karşı karşıya kalan, ihtiyaç üzerine kimi zaman su takviye edilen içme suyu, enerji ve tarımsal sulama ihtiyacının karşılandığı barajlarda sonbahar ve kış aylarındaki yağışlar sayesinde su seviyesi yükseldi.
Devlet Su İşleri (DSİ) 10. Bölge Müdürlüğünden alınan verilere göre, Diyarbakır, Mardin ve Batman’daki bazı barajların farklı tarihlerdeki doluluk oranları yüzdelik olarak şöyle gerçekleşti:
| 19 Mart 2023 | 2 Ekim 2023 | 19 Mart 2024 | |
| Karakaya Barajı | 41,4 | 62,8 | 68 |
| Kralkızı Barajı | 38,2 | 33,6 | 60,2 |
| Devegeçidi Barajı | 29,2 | 0 | 87 |
| Çınar Göksu Barajı | 4,6 | 0 | 33,8 |
| Pamukçay Barajı | 9,7 | 0 | 100 |
| Ergani Barajı | 10,9 | 34 | 100 |
| Başlar Barajı | 9,4 | 4 | 100 |
| Mardin-Dumluca Barajı | 4,8 | 0 | 30,6 |
| Batman Barajı | 64,4 | 34,3 | 51,3 |
Batman Barajı’nın yoğun yağışlar sebebiyle taşkın dönemi olduğundan işletme kotu seviyesinde tutulduğu, barajda su seviyesinin 15 Mayıs itibarıyla maksimum kot olan yüzde 100 seviyesine çıkarılacağı belirtildi.
“Suyu korumamız ve biriktirmemiz gerekiyor”
Dicle Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Başkanı Prof. Dr. Ahmet Kılıç, AA muhabirine, yağışlar sayesinde Diyarbakır’da bulunan barajların doluluk oranının arttığını söyledi.
Barajlardaki su seviyesinin yükselmesinin canlı yaşamına olumlu katkı sağladığına işaret eden Kılıç, “Memeli türleri, kuş, böcek ve bitkisel organizmalarda büyük canlılık var. Temennimiz bunun devam etmesi. Su, ‘hayat’, ‘canlılık’, ‘biyoçeşitlilik’ ve ‘üretim’ demek. Su yoksa bunların hiçbiri yok. Bu nedenle barajlarımız çok değerli. Bu yıl yağışların etkisiyle barajlardaki su seviyesi yükseldi. Bu çok sevindirici.” dedi.
Kar yağışının olmaması nedeniyle toprağın suya doymadığını, yer altına suyun ulaşmadığını dile getiren Kılıç, barajlar sayesinde suyun yüzeyde toplanabildiğini belirtti.
Kılıç, bunun Diyarbakır ve bölge için şans olduğunu dile getirerek, “Önümüzdeki dönem genel ortalama için kuraklığa doğru gidiyor. Bu yılı kurtardık görünüyor. Bu sevindirici bir durum. Umarız önümüzdeki yıllara da bu sirayet eder. Bu durumu şansa bırakırsak çok ciddi sorun var. Tarımda, sanayide, yerleşim yerlerinde suya çok ciddi miktarda ihtiyaç olacak.” diye konuştu.
Bu nedenle tedbir alınması gerektiğini belirten Kılıç, bu tedbirleri 3 başlıkta sıralayarak, şunları söyledi:
“Birincisi evlerde, sanayide, tarımda su konusunda tasarruf etmek şart. Bir diğer önemli husus suyu toplamamız lazım. Kırsal ya da şehirlerde yağışları baraj, gölet ya da şehir içinde sarnıçlar şeklinde toplamamız lazım. Üçüncü tedbir de mevcut suların, nehir, göl ve denizlerin kirletilmemesi. Şehir artıkları, lağım ve tarımdan gelen ilaçlı su ve sanayiden gelen atıkların arıtılmadan asla sulara bırakılmaması lazım. Suyu korumamız ve biriktirmemiz gerekiyor.”
Küresel ısınmadan kaynaklı kuraklığın kapıda olduğunu ifade eden Kılıç, buna yönelik kurumlar arası işbirliğiyle tedbir alınması gerektiğini söyledi.
Kılıç, ülke genelinde ağaçlandırma yapılmasının çok değerli olduğunu anlatarak, bunun bitkisel üretimi, toprağın su tutma kapasitesini yüksek tutacağını, yer altı sularına kaynak sağlayarak, bölgede yağışı da destekleyeceğini belirtti.
DSİ 9. Bölge Müdürlüğünün sorumluluk sahasındaki barajlardaki son durum
DSİ 9. Bölge Müdürlüğünden alınan verilere göre, Elazığ, Malatya ve Bingöl’deki bazı barajların doluluk oranları yüzdelik olarak şöyle gerçekleşti:
| 18 Mart 2023 | 18 Mart 2024 | |
| Elazığ-Kalecik Barajı | 62 | 100 |
| Elazığ-Dedeyolu Barajı | 0 | 86,60 |
| Elazığ-Kepektaş Barajı | 0 | 100 |
| Elazığ-Bazlama Barajı (Yeni işletmeye açıldı) | 0 | 100 |
| Elazığ-Hazar Gölü | 42,30 | 49,20 |
| Malatya-Çat Barajı | 3,10 | 21,50 |
| Malatya-Boztepe Recai Kutan Barajı | 41,70 | 97,40 |
| Malatya Beylerderesi Barajı | 0 | 98,80 |
| Malatya-Yaygın Barajı | 0 | 98,10 |
| Bingöl-Gülbahar Barajı | 0 | 100 |
| Bingöl-Aşağı Kaleköy Barajı ve HES | 20,40 | 60,10 |
DSİ 9. Bölge Müdürü Sebahattin Şamcı, yağışların bölgedeki su kaynaklarının seviyesinin yükselmesini sağladığını söyledi.
Sorumluluk alanlarında yer alan 4 ilde baraj ve göletlerdeki su miktarının iyi durumda olduğunu belirten Şamcı, yağışların su kaynaklarına can suyu olduğunu ifade etti.
Şamcı, şöyle konuştu:
“Elazığ’da 12 baraj, gölet ve bir doğal gölün ölçümü yapılmakta. Geçen yıl yüzde 28 seviyesinde olan hacim bu yıl yüzde 50 seviyelerinde. Malatya’da ölçümü yapılan 8 baraj ve gölet bulunuyor. Bunların geçen yıl aktif hacmi yüzde 28 civarındayken bu yıl yüzde 50 seviyelerinde. Bingöl’de ölçümü yapılan 6 baraj ve gölet bulunuyor. Geçen yıl yüzde 33,50 olan aktif hacmimiz bu yıl yüzde 35,50 civarında. Tunceli’de ölçümü yapılan bir enerji barajı bulunuyor. Geçen yıl yüzde 50 seviyesinde olan barajımızın bu yılki doluluk oranı yüzde 27 civarında ancak bunlar enerji barajı olduğu için firmalar tarafından doğal akımın geleceği nisan mayıs aylarından itibaren belli bir seviyeye düşürülerek gelen suyun depolamasını amaçlamakta.”
Yağışların sürmesiyle depolamada artışın devam edeceğini kaydeden Şamcı, barajların çoğunda doluluğun yüzde 100’e ulaşmasını beklediklerini söyledi.
Bölge müdürlüğü sınırlarında yer alan ve ölçümü yapılan baraj ve göletlerin maksimum depolayabileceği suyun 17 milyar 552 milyon metreküp olduğunu belirten Şamcı, “Bu yıl itibarıyla depoladığımız su 8 milyar 652 milyon metreküp. Geçen yıl bu değer 4 milyar 979 milyon metreküptü.” ifadelerini kullandı.??
]]>