Bakan Yumaklı, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü’nde düzenlenen ‘2’nci Ulusal Su Kurulu Toplantısı’nda konuştu. Yumaklı, küresel iklim değişikliğinin en çok su kaynaklarını tehdit ettiğini belirterek, “Bugün dünyada 80 ülke su sıkıntısı çekiyor. 844 milyon insan içme suyu hizmetine erişemiyor. Dünya nüfusunun 4’te 1’inden fazla olan 2,1 milyar insan temiz suya ulaşamıyor. Biz de iklim değişikliğinden en fazla etkilenen ülkelerden biriyiz. Sahip olduğumuz kaynakları tüketmek değil, doğru yönetmek ve doğa dostu teknolojiler geliştirmek artık bir tercih değil, zorunluluktur. Biz de Sayın Cumhurbaşkanımızın, ‘Suyumuzu korumakla, vatanımızı korumak arasında mahiyet itibarıyla hiçbir fark yoktur’ şiarından hareketle ‘Suda sıfır kayıp’ ilkesi ile yola çıktık. Su kaynaklarımızı ulusal bilinçle korumak ve yönetmek üzere başlattığımız ‘Su Verimliliği Seferberliği’ni emin adımlarla hep birlikte sürdürüyoruz. Ülkemiz, tarımsal gayri safi milli hasılada Avrupa’da 1’inci, dünyada ise ilk 10 içinde yer alıyor. Ülkemizin bu başarı çıtasını daha da yükseltmek için çalışmalarımıza devam ediyoruz. Bu çalışmalar içinde etkin arazi kullanımı, tarımsal üretim planlaması ve su yönetimi konuları dünyada olduğu gibi ülkemizde de öncelikli gündem konularımız arasındadır. Suyu merkeze alan tarımsal üretim planlaması ile gıda arz güvencemizi garanti altına almayı hedefliyoruz” dedi.

‘YAPICI VE KOLEKTİF ADIMLAR ATMAYA MECBURUZ’

Bitkisel üretim odağında planlı üretim uygulamalarını eylül ayından itibaren yürürlüğe koyacaklarını kaydeden Bakan Yumaklı, “Bakanlık olarak, tarımda israfı ve kayıpları önleyerek tarımsal verimliliği artıracak sulama otomasyonu yatırımlarını ülke geneline yaymak için çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Altyapısı uygun bölgelerde, yapay zeka destekli sulama otomasyonu çalışmalarımıza devam ediyoruz. Su kaynaklarımız için yapıcı ve kolektif adımlar atmaya mecburuz. Ülke olarak, su kaynaklarımızın akılcı ve bütüncül bir yaklaşımla yönetilmesi amacıyla, havza ölçekli yönetim yaklaşımını benimsiyoruz. Bu bağlamda, havza ölçekli planlar hazırlıyor ve bu doğrultuda tedbirler alıyoruz. Nitekim bugün bu planlardan ikisi olan Sakarya Havzası Nehir Havza Yönetim Planı ile Marmara Havzası Taşkın Yönetim Planı’nın onaylanmasını birlikte değerlendireceğiz. Ulusal ölçekte havza ölçekli hidrolojik ve iklim bazlı su gözlem ağlarının geliştirilmesine öncelik veriyoruz. Taşkın Tahmini ve Erken Uyarı Sistemi’ni (TATUS), taşkın riski yüksek olan havzalarda kurmaya devam ediyoruz. Sistemin iyileştirilmesi ve 2028 yılında ülkemizin tamamında kurulması için çalışmalarımız sürüyor” diye konuştu.

‘SU KITLIĞI RİSKİNE KARŞI SENARYO ANALİZLERİMİZ SÜRÜYOR’

Bakan Yumaklı, suyun her damlasını değere dönüştürecek verimlilik çalışmaları ve su kıtlığı riskine karşı tedbirler geliştirmek için senaryo analizlerinin sürdüğünü belirterek, “Su Verimliliği Strateji Belgesi ve Eylem Planı’nı hazırladık. 2030 ve 2050 yıllarına yönelik sektörel ve bireysel su verimliliği hedeflerini belirledik. Temel verimlilik uygulamalarına yönelik eylem planlarını oluşturduk. Bu kapsamda; kişi başı 150 litre olan ortalama günlük su tüketimimizi, 2030 yılına kadar 120 litreye, 2050 yılına kadar ise 100 litrenin altına düşürmeyi hedefliyoruz. İçme suyu sistemlerinde ortalama yüzde 32 olan su kaybını, 2030 yılında yüzde 25’e ve 2050 yılında ise yüzde 10’a düşürmeyi amaçlıyoruz. Mevcutta yüzde 50 civarında olan tarımsal sulama randımanının, 2030 yılında yüzde 60, 2050 yılında ise yüzde 65’e yükseltilmesini hedefliyoruz. Endüstriyel üretimde 2030 yılına kadar yüzde 30, 2050 yılına kadar ise yüzde 50 su kazanımı hedefliyoruz. Bu amaçlar doğrultusunda, paydaşlarımızın iş birliğiyle uygulamaya geçirilen eylem planlarımızdaki gerçekleşmeleri titizlikle takip ediyoruz. Hazırlanan Su Kanunu ve Taşkın Kanunu taslaklarının yasalaşmasıyla birlikte, su kaynaklarımızın bütüncül bir yaklaşımla yönetilmesi için önemli bir mesafe almış olacağız. İnsan gücü ve finansal kaynaklarının optimizasyonuyla birlikte, su kaynaklarımızın miktar ve kalite olarak etkin yönetimi sağlanmış olacak. Amacımız, taşkın ve kuraklık risklerinin, afete dönüşmeden yönetimini sağlamaktır” dedi.

Kelkit Belediye Başkanlığı toplantı salonunda düzenlenen Kelkit Havzası Kalkınma Birliği Encümen Toplantısında proje masaya yatırıldı.

Tokat Valisi ve Kelkit Havzası Kalkınma Birliği Başkanı Numan Hatipoğlu başkanlığında yapılan toplantıya Gümüşhane Valisi Alper Tanrısever, Bayburt Valisi Mustafa Eldivan, Kelkit Kaymakamı Kadir Algın, Gümüşhane İl Genel Meclisi Başkanı Av.Eşref Balki, Kelkit Belediye Başkanı Ünal Yılmaz, Şebinkarahisar Belediye Başkanı Ömer Şentürk, birlik yetkilileri, ajans temsilcileri ve diğer ilgililerin katıldı.

Toplantıda Kelkit Havzası Entegre Rehabilitasyon Projesi hakkında uzmanlar tarafından sunum eşliğinde bilgi verilerek bir sonraki toplantının proje çerçevesinde geniş katılımlı olarak Eylül ayında yapılması kararlaştırıldı.

Bölgesel kalkınma ve işbirliği amacıyla gerçekleştirilen toplantıda Kelkit Havzasında tarımsal çeşitliliğin fazla olduğu, hayvancılık faaliyetleri açısından önemli bir potansiyele sahip olmasına rağmen uzun yıllardan bu yana göç veren bir havza olduğu vurgulanarak hazırlanan Kelkit Havzası Entegre Rehabilitasyon Projesiyle havzadaki doğal kaynakları yöneten ve buralarda yatırım yapan tüm Valilik kuruluşları olan resmi kurumların, birlikler ve STK’lar ile birlikte bu havzadaki yatırımları entegre bir yaklaşımla ve birliktelik içinde gerçekleştirilmesi hedeflendi.

Toplantının açılışında konuşan Gümüşhane Valisi Alper Tanrısever, havzaya ismini veren Kelkit ilçesinde böyle bir toplantıya ev sahipliği yaptıkları için çok mutlu olduklarını belirtip gelen tüm misafirlere teşekkür ederek projenin çok önemli olduğunu vurguladı.

Tokat Valisi ve Kelkit Havzası Kalkınma Birliği Başkanı Numan Hatipoğlu ise proje için oluşturulan konsept belgeyi görüşmek üzere bir araya geldiklerini ve havzada yer alan tüm Valilik, STK ve üniversitelerin de katılımıyla Eylül ayında geniş katılımlı bir toplantı yapacaklarını söyledi.

“Havzada 2,5 milyona yakın bir nüfusu mevcut”

Bölgesel kalkınma ve işbirliği amacıyla Erzincan, Giresun, Gümüşhane, Sivas ve Tokat illeriyle bu illerin İl Özel İdareleri yanında 14 ilçenin oluşturduğu Kelkit Havzası Kalkınma Birliğinin amacının doğal çevreyi, su kaynaklarını, orman varlığını korumak ve geliştirmek, hava su ve toprak kirliliğini önlemek, bunları oluşturan sebepleri ortadan kaldırma olduğunu kaydeden Vali Hatipoğlu, “Biz bu görevler çerçevesinde yeniden bir iş tanımı yaparak bunun yanında ulusal ve uluslararası ölçekte neler yapılabilir konusu hakkında eylem planı hazırlamaya çalışıyoruz. Projenin ilk taslağını Orman Bakanlığı’ndan arkadaşlarımızın desteğiyle yaptık. Kelkit havzası oldukça geniş bir alanı kapsayan ve aynı zamanda yaklaşık olarak illeriyle beraber 2,5 milyona yakın bir nüfusu mevcut. En çok göç veren yerlerden de birisi. Aynı zamanda erozyonun ve benzeri küresel etkilerin, iklimsel etkilerin çok fazla olduğu bir alan” dedi.

“Bölgeyi ancak entegre olarak ele alırsak, bir bütün yaklaşımla ele alabilirsek kurtaracağız”

Vali Numan Hatipoğlu mücadelenin entegre yapılması gerektiğinin altını çizerek, “Çünkü bireysel olarak bu devasa sorunlara ne bir ilçe olarak ne bir il olarak tam olarak mücadele edebilmek çok mümkün olmayacak. O anlamında da güç birliğini yapmak büyük bir önem taşıyor. Bu proje ile bu önemli havzadaki doğal kaynakları yöneten, buralarda yatırım yapan tüm Valilik kuruluşları olan resmi kurumların, birliklerin, sivil toplum kuruluşlarının, üniversitelerin ve benzeri birimlerin bu havzadaki yatırımları entegre bir yaklaşımla birliktelik içinde gerçekleştirmesini hedefliyoruz. Bölgeyi ancak entegre olarak ele alırsak, bir bütün yaklaşımla ele alabilirsek kurtaracağız. Bu anlamda yatırımları bütüncül ve biraz sürdürülebilir açıdan değerlendirmek gerekiyor. Zeki insan kendi aklını, akıllı insan başkalarının da aklını kullanır diyerek ortak aklı kullanma doğrultusunda bir çalışma içerisinde olmak istiyoruz” diye konuştu.

Toplantının ardından misafir Valiler Gümüşhane Valisi Alper Tanrısever’le Kaymakam Kadir Algın ve Belediye Başkanı Ünal Yılmaz’a hayırlı olsun ziyaretlerinde bulundu. Belediye Başkanı Ünal Yılmaz’da misafirlerine Kelkit’in ata mirası Zilli Kilim hediye etti. – GÜMÜŞHANE

Prof. Dr. Alaeddinoğlu: “Havzadaki suyu yönetmek zorundayız”

VAN – Van’da şubat ve mart aylarında yoğun kar yağışının, nisan ayında ise yağmurun etkili olması dünyanın en büyük sodalı gölü olan Van Gölü’nün su seviyesinde iyileşmeye neden oldu.

Dünyanın en büyük sodalı gölü olan Van Gölü, 2019-2023 yılları arasında küresel iklim değişikliğinin etkisiyle büyük ölçüde su kaybı yaşadı. Bu yılın ilk 4 ayında yağışların yoğun miktarda düşmesi ise Van Gölü’nün seviye kaybı için umut oldu. Son 30 yılın en bereketli yılını yaşayan havza, ihtiyaç duyduğu suya kavuşmuş oldu. Nisan ayıyla birlikte dağlardaki karın eriyerek akarsularla buluşması ve yağışların yağmur şeklinde düşmeye devam etmesi Van Gölü’nün su seviyesinin yükselmeye başlamasını sağladı.

“İhtiyaç duyduğu yağışın önemli bir kısmını kazanmış oldu”

İHA muhabirine konuşan Van YYÜ Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Faruk Alaeddinoğlu, Van Gölü ‘nün 90’lı yıllarda düşen yağışlarla ciddi bir iyileşmeye gittiğini, 2000’li yıllarda da seviyenin yavaş yavaş düştüğünü ve son 5 yılda da önemli ölçüde alan kaybettiğini hatırlattı. Ancak 2024 yılı ile birlikte şubat ve nisan aylarında yağışların zirve yapmasının havzaya pozitif bir katkı sunduğunu ifade eden Prof. Dr. Alaeddinoğlu, “Düşen yağışların önemli bir kısmı özellikle mart ayında kar şeklinde gerçekleşti. Nisanda ise bu yağışlar yağmur şeklinde gerçekleşti. Dolayısıyla havza 2024 yılı için ihtiyaç duyduğu yağışın önemli bir kısmını kazanmış oldu. Bu bize şunu gösteriyor; düşen yağışlar özellikle Van Gölü’nde bir iyileşmeye neden olacak. Bu iyileşme de Haziran ve Temmuz aylarına kadar da devam edecek” dedi.

“Havzada bir su yönetimine ihtiyaç var”

Bu yıl yağış miktarı açısından iyi olduğunu ancak bir sonraki yılların kurak geçme ihtimaline karşı havza için bir su yönetimine ihtiyaç olduğunun altını çizen Alaeddinoğlu, “Yani bu yağışlar bundan sonraki süreçte de devam edecek anlamına gelmiyor. Evet, bu yağışlar pozitif anlamda bir katkı sunabilir. Ancak geleceğe ilişkin iklim değişikliğinde herhangi bir değişiklik yok. Dünya her geçen yıl ve her geçen ay daha fazla ısınıyor. Havza bundan nasibini alacak. 2024-2025 yılı için öngörülerimiz pozitif anlamda havzanın lehine gerçekleşebilir. Ancak 2026-2028 yılları belki yaz ayları boyunca yaşanacak bir sıcaklıktaki artış ve şiddetli buharlaşma bu düşen yağışların belli ölçüde kaybolmasına neden olabilir. Dolayısıyla biz Van Gölü Havzası’ndaki bütün taraflar olarak havzanın suyunu yönetmek zorundayız” diye konuştu.

“Devam edecek yağışlar sel ve taşkınlara neden olabilir”

İleri dönemlerde yaşanması muhtemel sel ve taşkın konusunda da uyarıda bulunan Alaeddinoğlu, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Havzaya düşen yağışlar hakikaten son yıllarda kaydedilmiş son 30 yılın en yüksek değerleridir. Tabii diğer taraftan yüksek dağlık kesimlere düşen yağışların erimesiyle birlikte önümüzdeki günlerde muhtemel sağanak yağışların aslında başka türlü sonuçlar doğurması mümkün olabilir. Özellikle bu geçiş mevsiminde havaların ısınmasıyla birlikte atmosferin daha fazla su tutma kapasitesine sahip olduğunu düşünürsek, sellerin ve taşkınların ortaya çıkacağı bir tablo da ortaya koyabilir. Dolayısıyla sadece havzaya düşen yağışın içme, kullanma ve sulama suyu açısından düşünmemek lazım. Muhtemel yüksek düzeyde gerçekleşecek olan yağışların da bir şekilde yönetilmesi, yani o yağışların muhtemelen etkileyeceği alanların doğru tespit edilmesi ve önceden o alanların bilgilendirilmesi ya da gerekiyorsa birtakım adımların atılması gerekiyor.”

Küresel ısınma ve kuraklığın etkilerinin en çok hissedildiği yerlerden Van Gölü havzasında bu ay etkili olan sağanak ve kar, bölgedeki su kaynakları için umut oldu.

Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Faruk Alaeddinoğlu, AA muhabirine, son birkaç yıldır kış ve bahar dönemlerinde özellikle Van Gölü havzasına yeterince yağışın düşmediğini, bu yüzden hem göl hem barajlar hem de yer altı sularının yeterince beslenemediğini söyledi.

Havza ve çevresinde yaşanan aşırı buharlaşmanın, su kaynaklarındaki seviyenin düşmesine neden olduğunu belirten Alaeddinoğlu, şunları kaydetti:

“Van Gölü havzasında yağışlar, son 20 yıldır sonbahardan kış ve ilkbahara kaymış, yağış kardan yağmura dönüşmüştü. Özellikle son 4-5 yıldır havzaya düşen yağış miktarında azalma, sıcaklığa bağlı buharlaşmada çok ciddi bir artış vardı. Bu da doğal olarak başta Van Gölü olmak üzere havzadaki göllerin seviyesinde düşüşe, küçük göllerin kurumasına neden olmuştu. Aralık 2023’ten marta kadar artarak devam eden yağışlar havzada pozitif etki oluşturacak. Bu yağışların benzerini 2000’li yılların başında yaşamıştık. Son verilere göre havzaya martta ortalama 87-90 milimetre yağışın düştüğü kaydedildi. Bu çok olumlu bir gelişme.”

“Havza bu yıl ihtiyaç duyduğu yağışı aldı”

Havzada etkili olan yağışların küresel ısınmaya bağlı oluşan kuraklıktan etkilenen barajlar, göletler ve tarım arazileri için umut olduğunu ifade eden Alaeddinoğlu, “Yağışlar ekosistemin, tarım arazilerinin, içme ve tarımsal sulamanın, canlıların, göç rotası üzerinde bulunan kuşların, Van Gölü’nde yaşayan inci kefallerinin hayat bulması anlamına geliyor. Son yıllarda etkili olan kuraklık ve şiddetli buharlaşmadan dolayı küçük göller tamamen kurumuş, topraktaki su seviyesi çok azalmıştı. Suya ihtiyaç vardı. Havza bu yıl ihtiyaç duyduğu yağışı aldı. Kuruyan göller tekrar suya kavuşuyor. Topraktan sızan sular kaynakları, kaynaklar da akarsuları besleyecek. Olumlu etkileri görmeye devam edeceğiz. Yağışlar havzadaki su seviyesinde artışa ve iyileşmeye yol açacak. Van Gölü’nde su miktarı artacak.” diye konuştu.

Bu yıl kar ve yağmur şeklinde düşen yağışların havzanın su ihtiyacını karşıladığının altını çizen Alaeddinoğlu, şu değerlendirmelerde bulundu:

“Yıl içinde etkili olan yağışlar havzaya büyük bir fayda sağlıyor ancak martta düşmeye devam eden yağışların faydası çok daha fazla. Kış aylarının belli periyotlarında düşmeyen kar, son birkaç haftada yağdı. Neredeyse her gün yağışlı geçiyor. Marttaki yağış oranının, 2000’li yılların mart aylarındaki yağış oranlarının çok daha üzerinde olduğunu görüyoruz. 90 milimetre çok önemli bir rakam. Havzanın ortalama yağışı miktarı 500 milimetrenin altında. 2003’ten sonra en yüksek düzeyde yağışın martta gerçekleştiğine tanıklık ediyoruz. Geçmişteki o yağışlı aylar 82-83 milimetre civarlarında. Şu an bu rakam 87-90 milimetre civarında. Kıyasladığımızda bu rakamın son yıllardaki yağışların üzerine çıktığını gördük.”

Prof. Dr. Alaeddinoğlu: “Van Gölü Havzası’nın ihtiyaç duyduğu yağış gerçekleşmiş oldu”

VAN – Van YYÜ Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Faruk Alaeddinoğlu, Van Gölü Havzası’nın ihtiyaç duyduğu yağışın gerçekleşmiş olduğunu belirterek, “2024 yılı içerisinde özellikle ocak, şubat ve martta da giderek temposunu arttıran yağışın şekli, şiddeti havzayı büyük ölçüde rahatlattı” dedi.

Dünyanın en büyük sodalı gölü olan Van Gölü, 2019-2023 yılları arasında küresel iklim değişikliğinin etkisiyle büyük ölçüde su kaybı yaşadı. Bu yılın ilk üç ayında yağışların yoğun miktarda düşmesi ise Van Gölü’nün seviye kaybı için umut oldu. Özellikle mart ayında yaklaşık 90 milimetre civarında düşen yağış, son 30 yıl içerisinde en bereketli mart ayı oldu.

İHA muhabirine konuşan Van YYÜ Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Faruk Alaeddinoğlu, Van Gölü’nün kapalı bir havza olmasının getirdiği dezavantajlara rağmen, 2024 yılının yağışlar açısından oldukça bereketli geçtiğini belirtti. Son 5-6 yıldan bu yana görülmemiş düzeyde yağışın havzaya düştüğünü ifade eden Prof. Dr. Alaeddinoğlu, “Özellikle Ocak ve Şubat aylarında artan yağış miktarının Mart ayında da devam etti. Mart ayında yaklaşık 90 milimetre civarında bir yağış düştü. Bu aslında son 30 yıl içerisinde belki de en yüksek mart ayı yağışlarını ifade ediyor. Benzer yağış miktarını 2000’li yıllarda görmüştük. Ancak tam olarak benzer sonuçların ortaya çıkması için yağışların bütün bir yıl düşmesi gerekir. Ayrıca bugün iklim değişikliğinden kaynaklı havzada yaşanan sıcaklıktaki artış ve buharlaşmanın şiddeti de buna izin vermez. Ancak şu bir gerçek, 2024 yılı içerisinde özellikle ocak, şubat ve martta da giderek temposunu arttıran yağışın şekli, şiddeti havzayı büyük ölçüde rahatlattı. Son birkaç yıldır havzanın ihtiyaç duyduğu yağış büyük ölçüde gerçekleşmiş oldu” diye konuştu.

“Kuruyan göller belli ölçüde sularla buluşacak”

Yağışların kırsal alanlardaki tarım ve hayvancılık faaliyetlerini olumlu yönde etkileyeceğini ve kentlerde içme suyu temininde de önemli bir rol oynayacağını vurgulayan Alaeddinoğlu, yağışların ekolojik denge açısından da önemli olduğunu söyledi. Alaeddinoğlu, “Düşen her yağış ekosistemdeki diğer canlıların ihtiyaç duyduğu suyu karşılayacak. Çünkü düşen her bir yağış, geçmiş yıllarda sıcaklık ve buharlaşmanın şiddetiyle kuruyan irili ufaklı göllere tekrar pozitif katkı sunacaktır. Kuruyan bu göller belli ölçüde sularla buluşacaktır” şeklinde konuştu.

“Göldeki geri çekilmeler büyük ölçüde azalacak”

İklim değişikliğinden kaynaklı sıcak bir dönemde olunduğunu dile getiren Alaeddinoğlu, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Önümüzdeki haziran, temmuz, ağustos aylarında sıcaklık periyoduyla ilgili herhangi bir değişiklik yok. Sıcaklıklar artacak ve havzada o şiddetli buharlaşma tekrar yaşanacak. Ama bu düşen yağışlar buharlaşmanın şiddetini ya da o göldeki geri çekilmeleri büyük ölçüde azaltacak. Dolayısıyla geçmişte gördüğümüz uzun mesafeli geri çekilmeler belli ölçüde kısıtlanmış olacaktır.”

Alaeddinoğlu, gelecek dönemlerde su yönetimi konusunda uzun vadeli planlamaların yapılması gerektiğini ve bu yağışlara aldanmadan havzanın ihtiyaç duyduğu suyun temin edilmesi için adımlar atılması gerektiğini kaydetti.

VAN – Van Gölü’nün 30 kilometre doğusunda yer alan ve bölgenin kuş popülasyonu bakımındna en zengin alanı konumundaki Erçek Gölü, küresel iklim değişikliğinin etkisiyle büyük ölçüde su kaybı yaşıyor.

Türkiye’deki 453 kuş türünün yarısını barındıran ve yalnız yerel türlerin değil, flamingo gibi göçmen kuşların da önemli konaklama ve üreme alanlarından biri olan Erçek Gölü, Van Gölü havzasında 114 kilometrekarelik yüzölçümü ile Van Gölü’nden sonraki en büyük göl konumunda. Bin 808 rakımda yer alan ve en derin yeri 40 metre olan Erçek Gölü’nü besleyen tek akarsu ise gölün doğusundan dökülen Memedik Deresi.

Erçek Gölü’mün kapalı bir havza olduğunu ifade eden Van YYÜ Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Faruk Alaeddinoğlu, “Van Gölü havzası bir bütün olarak büyük bir havza, o havza içerisinde ve küçük tali havzalar var. Erçek Gölü’de kapalı bir havza. Erçek Gölü’nü besleyen su kaynakları ve oraya düşen yağışla göldeki seviye farklılaşmaları doğrudan ilişkili. Zaman zaman Erçek Gölü’nde şiddetli yağışların, başta kar yağışları olmak üzere gerçekleştiği yıllarda seviye yükselmeleri de görüyoruz. Son yıllarda bunlara daha yükselme şeklinde değil alan kaybetmesi şeklinde kendini gösteriyor. Erçek Gölü’nün şöyle bir özelliği daha var. Erçek Gölü aynen Van Gölü’ndeki gibi hem geçim kaynaklarından biri olan balıkçılık ekonomisi gerçekleştirdi, diğer taraftan bir çok sulak alanıyla farklı kuş türlerinin yaşam alanı. Oradaki sazlıkların varlığı çok önemli. Oradaki birçok kuş türünün yaşam alanını oluşturuyor. Dolayısıyla Erçek Gölü’ndeki seviye farklılığına gitme, alçalma ve yükselmeler sadece oradaki küçük balıkçı teknelerini değil, oradaki bütün canlı popülasyonunun ekosistemini etkiliyor. Dolayısıyla orada yaşanan yıl içerisinde yada uzun yıllar periyodu içlerindeki alan kaybetme aslında Erçek Gölü’nün ekosisteminde yaşam döngüsü içerisinde ciddi zararlar veriyor. Başta kuşların yuvalanması, çoğalması için gerekli olan o şartların oluşturan o sazlıkların zarar görmesi de sonra onların besin kaynakları, beslenme alanlarının giderek daralmasına yol açıyor. Bunlar da hem kuşları, hem de balıkçılıkla uğraşan o bölgedeki ekonomik anlamda kazanç elde eden insanların hayatını olumsuz yönde etkiliyor. Hem balık türünde zarar verdiği gibi belli ölçüde ama şüphesiz bu aktiviteyi ya da bu ekonomi faaliyeti yapmak gölü kullanan oradaki balıkçıların teknelerini yanaştırdıkları limanların yada balıkçı barınaklarının bu süreçte olumsuz etkileniyor. Uzun yıllar Erçek Gölü de Van Gölü gibi alan kaybediyor. Dolayısıyla orada da benzer bir surun var. Oradaki limanların ve barınakların yeniden tasarlaması oradaki insanların hayatlarını kolaylaştıracak şekilde yönetilmesi gerekmektedir. Bu mümkün. Van Gölü’nde de Erçek Gölü’nde de mümkün. Bunun için kaynak ayrılmalı çünkü o insanların ekonomik faaliyetlerini sürdürebilecekleri o imkanlar, o fırsatlar oluşturulmalı. Çünkü havzada hem Van Gölü için hem Erçek Gölü için bizim yaşadığımız sorun yani gölde alan kaynetme o seviye düşmeleri sadece bize has bir durum değil. Dünyanın farklı ülkelerinde de benzer durumlar var. Onlar da bu havzaları yönetmek suretiyle oradaki insanların hayatlarını kolaylaştırıyorlar. Benzer bir uygulama da burada yapılabilir diye düşünüyorum” diye konuştu.

Karaaslan, Belediye Kültür Merkezi’nde düzenlenen AK Parti Havza Sandık Kurulu Eğitim Programı’nda yaptığı konuşmada, CHP Genel Başkanı Özgür Özel’i eleştirdi.

Özel’in, “Telefonum gece yarısı çalsa, arayanlar darbe olduğunu söyleseler ve ‘Darbeyi yapanlar gençler’ deseler ben de gider teslim olurum onlara.” dediğini aktaran Karaaslan, “Yani yine darbe çığırtkanlığı, darbe seviciliği yapmaya devam ediyor. Hem de ne zaman? Yerel seçimlerin olmasına 11 gün kala. Hani mesele yalnızca yereldi? O zaman bu darbe çığırtkanlığının anlamı ne? Dolayısıyla ülkemizin demokrasi kazanımlarının taçlandığı, her seçimde bir önceki seçime göre katılımın da arttığı demokrasi tecrübemizin, demokrasi destanımızın en güzel şekli ile vuku bulduğu bu süreçleri hiç kimsenin engellemesine, bu tip çağrılar yaparak bir yerlere mesaj vermesine asla müsaade etmeyiz, etmeyeceğiz.” ifadelerini kullandı.

Sandıklara sahip çıkmaları gerektiğini dile getiren Karaaslan, “Sandıklara, bu ülkenin geleceği için sahip çıkmalıyız. Sandıklara terörle mücadelede elimiz güçlü olsun diye sahip çıkmalıyız. Sandıklara algı belediyeciliği yerine gerçek belediyecilik bu ülkede, bu şehirlerde, bu ilçelerde hakim olsun diye sahip çıkmalıyız. Sandıklara şehirlerimizin mevcut problemleri çözülsün diye sahip çıkmalıyız. Sandıklara sadece bizim değil, çocuklarımız ve onların çocukları, hatta torunları için sahip çıkmalıyız.” diye konuştu.

Karaaslan, bir düğün salonunda düzenlenen AK Parti Havza Teşkilatı Vefa İftar Programı’ndaki konuşmasında da Cumhur İttifakı Havza Belediye Başkan adayı Murat İkiz’in daha önce 15 yıl belediye başkanlığı yaptığını hatırlatarak, “İnşallah 5 yıl aradan sonra Sebahattin başkanımızdan görevi devralmak üzere çalışmalarımıza geceli gündüzlü devam ediyoruz. İnşallah yüzümüzün akı ile bu seçimleri de 31 Mart akşamı hep beraber kutlayacağız. İnşallah Ramazan Bayramı’nda çifte bayram yapacağız.” dedi.

Kalkınmanın yerelden başladığını vurgulayan Karaaslan, şöyle konuştu:

“Sayın Cumhurbaşkanımız ve Genel Başkanımız Recep Tayyip Erdoğan’ın siyaset yolculuğunun da en önemli kırılma noktası, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı olduğu zamandı. 1994, o günlerden bu günlere sonra bu hikaye bir destana dönüştü, bütün Türkiye’yi sardı ve AK Parti bugün 11,5 milyon üyesi ile dünyanın en önde gelen organizasyonlarından, siyasi hareketlerinden biri oldu. Dolayısıyla bizler kimlerle kimlerin bir arada olduğunu çok net gördüğümüz bu süreçte inşallah AK Parti olarak, Cumhur İttifakı olarak Murat İkiz’i Havza’da, Halit Doğan’ı Samsun Büyükşehir’de en yüksek oy ile 17 ilçemizle birlikte seçeceğiz, bir kez daha AK Parti belediyeciliği ile gerçek belediyecilik ile Cumhur İttifakı belediyeciliği ile buluşturacağız.”

Programlara Havza Belediye Başkanı Sebahattin Özdemir, AK Parti Havza Belediye Başkan adayı Murat İkiz, AK Parti Samsun İl Başkanı Mehmet Köse, AK Parti Havza ilçe Başkanı Mustafa Kurkmazlı da katıldı.

VAN – Van YYÜ Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Alaeddinoğlu, Van Gölü Havzası’na düşen yağışın yeterli olduğunu belirterek, “Havzaya düşen yağışın göllerde iyileşme oluşturmasının sonucunu biraz daha geç göreceğiz” dedi.

Geçtiğimiz yaz aylarında küresel iklim değişimin bir sonucu olarak buharlaşmanın yüksek olması ve yağışların yaşanmaması nedeniyle Van Gölü’nün suyunda gerileme yaşanmıştı. Ancak 2023 yılının eylül ayı itibariyle etkili olmaya başlayan yağılar, etkisini 2024 şubat ayında da sürdürdü. Yağışlara rağmen Van Gölü’nün suyunda artış olmaması ise akıllarda soru işreti bıraktı. Konuya ilişkin açıklamalarda bulunan Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Alaeddinoğlu, suyun topraktaki yolculuğunun yavaş olduğunu ve bunun yansımalarının yaz veya sonbahar ayına kadar gecikebileceğini söyledi.

“Havza bu yıl için yeterli yağış aldı”

İHA muhabirine konuşan Öğretim Üyesi Prof. Dr. Alaeddinoğlu, Van Gölü Havzası’nın önceki yıllara oranla ciddi bir yağış aldığını belirtti. 2023 eylül ayı itibariyle düşen yağışların önemli bir kısmının yağmur şeklinde olduğunu ifade eden Prof. Dr. Alaeddinoğlu, “Yağışları son 20 gün ise kar şeklinde gördük. Havza bu yıl için yeterli yağış aldı. Ancak küresel iklim değişikliğiyle hayatımıza giren ısınmanın oluşturduğu etki kısa dönemli değil, uzun dönemli sonuçlarıyla hayatımıza girecektir. Havza bu yıl pozitif anlamda etkilenmiş olacak, ancak önümüzdeki yıllarda bu süreç aleyhine devam edecektir. Kaldı ki kış ve bahar aylarında düşen yağışın yeterli olduğunu söylüyoruz. Ancak önümüzdeki yaz aylarında sıcaklıklardaki artışın buharlaşmaya etkisi ve havzada kaybolacak suyun miktarını düşündüğümüzde acaba havza pozitif anlamda etkilenmeye devam mı edecek, yoksa yine alan kaybedecek mi sorusunu önümüzdeki zaman belirleyecek. Tabii uzun yıllar düşündüğümüzde havza su kaybetmeye devam edecektir” şeklinde konuştu.

“Yağışların gölün bilançosuna pozitif etkisi zaman alacak”

Havzanın bu yıl iyi yağış aldığını ancak önümüzdeki yıllarda nasıl yağış alacağının ise soru işareti olduğunu dile getiren Alaeddinoğlu, “Geçmiş yıllara baktığımızda bugün düşen yağıştan miktar olarak çok az bir oranda yağışın düştüğünü de biliyoruz. Dolayısıyla 2024 için olumlu ama önümüzdeki süreç için soru işreti hala devam ediyor. Havza yağış aldı ve bu da toprağı büyük ölçüde besledi. Bu yağışlar, insanların ihtiyaç duyduğu sulama ve içme suyunu karşılar. Dolayısıyla bu anlamda pozitif etki oluşturur. Ancak suyun topraktaki yolculuğu öyle akarsulardaki gibi hızlı değildir. Havzaya düşen suyun göllere yansımasını yaz veya sonbahar ya da bir sonraki yıla kadar devam edeceğini söyleyebiliriz. Havzaya düşen yağışın göllerde iyileşme oluşturmasının sonucunu biraz daha geç göreceğiz. Bir kısmını akarsularla ve düşen yağışın eğim doğrusu göle ulaşmasını görebiliyoruz. Ancak havzanın tamamına düşen yağışların gölün bilançosuna pozitif etkisini görmemiz biraz daha zaman alacaktır” diye konuştu.

Van Gölü’nün yüzey akışları ve yeraltı sularıyla beslendiğini söyleyen Alaeddinoğlu, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Evet, bu yağışlar gölde bir iyileşmeye neden olabilir. Ancak bu iyileşmenin somut olarak ortaya çıkabilmesi için yaz aylarında havanın da ekstrem sıcaklıklarla tanımlanmaması gerekir. Havzada geçen yıllardaki gibi sıcaklıkların yüksek, buharlaşmanın da şiddetli olduğu bir ortam yaşanırsa maalesef biz bu iyileşmeyi göremeyebiliriz.”

Van ve çevresinde son aylarda etkili olan kar yağışı ve yüksek kesimlerde kar kalınlığının 1,5 metreyi bulması, içme, sulama ve tarımsal arazileri için can suyu oldu. Van YYÜ Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Faruk Alaeddinoğlu, yağışlara ilişkin değerlendirmede bulundu. Prof. Dr. Alaeddinoğlu, Van Gölü Havzası’nın özellikle son 25 yıldır büyük ölçüde değiştiğini söyledi. Prof. Dr. Alaeddinoğlu, geçmişte havzaya düşen yağışların ekim-kasım aylarında başladığını, kış ayları boyunca da şiddetini arttırarak devam ettiğini ancak son yıllarda yağış yapısının kış ve ilkbahar mevsimlerine kaydığını belirtti.

‘GÖLÜN HALA ÇEKİLMEKTE OLDUĞUNU GÖRÜYORUZ’

Son 3-4 yıldır havzada küresel ısınmanın etkilerini görüldüğünü belirten Prof. Dr. Alaeddinoğlu, başta Van Gölü olmak üzere havzadaki birçok gölette alan kaybı olduğunu söyledi. Prof. Dr. Alaeddinoğlu, “Hatta bir kısmı maalesef kurudu. Ancak 2023’ün son ayları ile 2024’ün ilk aylarında havzanın almış olduğu yağışı, son birkaç yılı dikkate aldığımızda olumlu olarak görüyoruz. Bu yağış, havza için pozitif bir durum. Bu yağışlar ile havza büyük ölçüde yağış aldı ve bu da muhtemelen havzadaki göllerin hızlıca alan kaybetmesini belli ölçüde azaltacak. Ancak özellikle göl kıyısında gölün hala çekilmekte olduğunu görüyoruz. Bu tabii insanları yanıltmasın. Çünkü şu an göl sadece düşen yağışlarla besleniyor ve bir miktarı da yüzey akışı ile gelen sulardan besleniyor. Havzaya düşen yağışın yaklaşık yüzde 30’u, gölü alttan besliyor. Dolayısıyla göldeki seviye iyileşmelerini aylar boyunca göreceğiz. Hatta 1-2 yıl sonrasına bile yansımaları olacak. Havzaya düşen yağışın olumlu etkisini gölde hemen görme şansımız yok. Bu biraz zaman alır” dedi.

Bu yılki yağışların yüzleri güldüreceğini aktaran Prof. Dr. Alaeddinoğlu, “Düşen yağışlar ile havzanın ihtiyaç duyduğu suyun büyük ölçüde karşılanacağını düşünüyorum. Doğru yönettiğimiz sürece. Barajları, göletleri doğru yönettiğimiz sürece bu yıl havzanın içme ve kullanma suyu noktasında çok ciddi bir sorun yaşanmayacağını, özellikle tarımla uğraşan insanların yüzünü güleceği bir yıl olacağı kanaatindeyim” diye konuştu.

‘ÇIĞLARIN DÜŞTÜĞÜ SEZON FARKLILAŞACAK’

Prof. Dr. Alaeddinoğlu, “İklim değişikliği, beraberinde birtakım sonuçlar da getirdi. Dünyadaki ortalama sıcaklıktaki artış, Van Gölü Havzası’nda da kendini gösterdi. Van Gölü kapalı bir havza. Havzanın çevresi de yüksek dağlık alanlarla kaplı. Van Gölü, 1700 metre düzeyinde ama çevresinde 3 bin 3 bin 500 metre yükseklikte dağlık zirveler var, sıradağlar şeklinde. Bu neyi beraberinde getirdi? Yağışın düşmesi için havadaki su buharının yoğuşmasına ihtiyaç var. Su buharının yoğuşması için yüksek dağlık alanlar, bunun için en ideal yerler. Havzaya yağmur şeklinde düşen o yağış, aslında dağlık alanlara kar şeklinde düştü. Kar şeklinde düşen yağış beraberinde birtakım sorunlar da getiriyor. Kar özellikle bahar aylarında sıcakların artması ile eğim doğrultusunda iniyor ve ‘çığ’ dediğimiz olay meydana geliyor. Ama geçmişe göre, bir farklılık var. O da şu; eskiden şubatın sonları ve mart ayı içerisinde sıklıkla yaşadığımız çığ olayları, küresel ısınma ile nerdeyse ocak ve şubat ayının başlarına kaydı. Bu da bize şunu gösteriyor; yaz ayları uzuyor, kış ayları da gittikçe daralıyor. Dolayısıyla bu da beraberinde geçmişte çığların düştüğü o sezonun farklılaşacağını gösteriyor” dedi.

İnci kefallerinin göç yolculuğuna ilişkin de Prof. Dr. Alaeddinoğlu, “Havzaya düşen yağışlar sadece içme ve kullanma suyu yeterliliği anlamında katkı sunmayacak. Aynı zamanda özellikle bahar aylarında inci kefalinin tatlı sulara ulaşabilme imkanını da arttıracak. Dolayısıyla havzaya düşen her bir yağış, onların bu yolculuklarını çok daha kolay gerçekleştirmelerini sağlayacak” diye konuştu.