Bursa Yıldırım Belediyesi’nin destekleri Bursa Valiliği’nin koordinasyonu ile Türk Mutfağı Haftası’nın finali Yıldırım ilçesi Zeyniler Köyü’nde kadınların hazırladığı birbirinden lezzetli sofraları ile adeta lezzet şölenine dönüştü.

Yıldırım ilçesi Zeyniler Köyü’ndeki Türk Mutfağı etkinliğine Bursa Valisi Mahmut Demirtaş, AK Parti Bursa Milletvekili Emine Yavuz Gözgeç, Yıldırım Belediye Başkanı Oktay Yılmaz, Yıldırım İlçe Kaymakamı Metin Esen, AK Parti İl Başkanı Davut Gürkan ve çok sayıda vatandaş katıldı.

Zeyniler Köyü’nden düzenlenen etkinlikte kadınlar canlı performans ile hazırladıkları coğrafi işaret tescilli Zeyniler Hınkalı’nın püf noktalarını anlatırken, “Atalarımızdan bize miras kalan Zeyniler Hınkalı ne Kayseri mantısına ne de Kars Hengeli’ne benzer. 13 büzgülü, hamuru ince ve ceviz büyüklüğünde kıyması olur. Zeyniler Hınkalı anlatılmaz, yenilir” diyerek, Bursa Zeyniler Hınkalı’nın diğer mantılardan farklılık gösteren özelliklerini vurguladılar.

TÜRK MUTFAĞININ EN ÖNEMLİ KAHVALTI SUNUMLARI

Bursalı kadınlardan oluşan 12 kooperatif üyesi Türk mutfağının önemli kahvaltı sunumlarını sergileme şansı buldu. Kahvaltı sunumları arasında; Bursa Kahvaltısı, İkindi Kahvaltısı, Yer Sofrası, Yeni Gelin Sofrası, Konak Sofrası, Hıdırellez Kahvaltı Masası, Cumhuriyet Dönemi Kahvaltı Masası, Osmanlı Kahvaltı Masası, İç Anadolu Selçuklu Kahvaltı Masası gibi onlarca seçenek yer aldı.

Etkinlikte Bursa’nın coğrafi işaretli ürünleri olan Zeyniler Hınkalı, cevizli lokum, cantık, tahinli pide, yaprak sarması, gözleme gibi çeşit çeşit yiyecekler ikram edildi.

Etkinlikte konuşma yapan Bursa Valisi Mahmut Demirtaş, çok zengin yemek kültürümüzün olduğunu vurgulayarak, “İlimizde 34 tane coğrafi işaret alan ürünlerimiz bulunmakta. Bu ürünlerimizi markalaştırmak ve coğrafi ürünlerimizin sayısını artırmak için çalışmalarımız devam edecek” dedi.

AK Parti Bursa Milletvekili Emine Yavuz Gözgeç de, yaptığı konuşmada, Çalıkuşu Romanı’nın geçtiği Zeyniler Köyü’nde olduğunu belirterek, “Buradaki kadın kooperatifimiz coğrafi işaretlerini aldılar. Bursa’nın onlarca coğrafi işaretli ürünü bulunmakta. Zengin bir mutfağa sahip Bursa gastronomi merkezi olma yönünde yerel yönetimlerimiz, belediyelerimiz ve bakanlığımız ciddi çalışmalara imza atıyorlar” şeklinde konuştu.

KADINLARIMIZA DESTEK OLACAĞIZ

Yıldırım Belediye Başkanı Oktay Yılmaz ise, Çalıkuşu Kooperatif’in Zeyniler Hınkalı’na aldıkları coğrafi işaretli yemeğini de burada sergileyip tanıtmakta mutluluk duyduklarını belirtti. Bu durumun tüm kadın kooperatiflerine ilham olduğunu söyleyen Başkan Yılmaz, Kadınları her alanda destekleyerek kadın elini şehrin ekonomisine ve sosyal yaşantısına daha fazla renk vermesine katkı sağladıklarını dile getirdi.

Zeyniler Çalıkuşu Kadınlar Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanı Mahinur Makar, Kayseri’nin mantısı, Kars’ın Hıngel’i olduğu gibi Bursa’nın da Zeyniler Hınkalı olduğunu dile getirerek şöyle dedi: “Hamurun inceliği, kıymasının harcı, özel marifet gerektiren 13 pileli büzgüsü, hamurunun çapı ve özellikle pişirilme sırasındaki hınkal toplarının suyun içinde dans etmesi ustalık gerektirir. Zeyniler Hınkalı anlatılmaz, Zeyniler Hınkalı yenilir.”

Türk mutfağından motiflerin sergilendiği etkinlikte protokol konuşmalarının ardından plaket takdimleri gerçekleştirildi.

Ülkemizde Gaziantep ve Konya’dan sonra en fazla coğrafi işaretli ürüne sahip olan Erzurum’da son yıllarda artan turizm hareketliliği ve ziyaretçi sayısı özellikle kent merkezinde gastronomiye dair olumlu gelişmeleri de beraberinde getirdi. Tüketiciler için ürünün kaynağını, karakteristik özelliklerini ve ürünün söz konusu karakteristik özellikleri ile coğrafi alan arasındaki bağlantıyı gösteren ve garanti eden kalite işareti olan coğrafi işaret son yıllarda rağbet görüyor. Ülkemizde Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından yürütülen coğrafi işaret tescili ile kalitesi, gelenekselliği, yöreden elde edilen hammaddesi ile yerel niteliklere bağlı olarak belli bir üne kavuşmuş ürünlerin korunması sağlanıyor. Erzurum’un bu anlamda ülkemizde ilk üç şehir içinde olması kentin zengin kültürü, kadim tarihi, coğrafi konumu ve yıldızı hızla parlayan Palandöken Kayak Merkezi ile daha güçlü hale geliyor.

Kelecoş ve Kaşar Peyniri tescil yolunda

Ülkemizde Gaziantep 105, Konya 74 ve Erzurum 55 tescilli ürün ile listenin ilk üçünde bulunuyor. Son olarak Tortum Ekşi Pestili tescil ettiren Erzurum’da 55 ürün coğrafi işaretli oldu. Bunlardan 49’si mahreç işareti alırken, 6 ürün menşei adı aldı. Erzurum’da halen 15 ürün coğrafi işaret için sırada bekliyor. Erzurum Ticaret Borsası son olarak Erzurum Kelecoş ve Erzurum Kaşar Peyniri’nin tescillenmesi için müracaat etti. Erzurum’da coğrafi işaret tescili bekleyen diğer ürünler ise; Erzurum Kahvaltısı, Erzurum Un Helvası, Karayazı Balı, Bardız Kilimi, Erzurum İspir Gobdini, Narman Yeşil Mercimeği, Erzurum Burması/Erzurum Burma Bileziği, Erzurum Yufka Yağlaması, Hınıs Köftesi, Erzurum Babaanne Pastası (Erzurum Pastası), Erzurum Kelecoşu, Erzurum Kuru Kayısı Kaysefesi ve Erzurum Patates Boranisi şeklinde sıralanıyor.

Erzurum’da 55 ürün coğrafi işaretli

Hem gastronomi hem de kültürel miraslar açısından zengin olan Erzurum’da bu güne kadar 55 ürün Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından coğrafi işaretle tescillendi. Bunlar ; Erzurum Pekmezli Baklavası, Erzurum Ayran Aşı Çorbası, Erzurum Ayva Yahnisi/ Erzurum Ayva Kalyesi, Erzurum Aşmalı Yahni, Erzurum Aşotu, Erzurum Civil Peyniri, Erzurum Cılbıra/ Erzurum Çılbır, Erzurum Demir Tatlısı, Erzurum Dut Çullamas,ı Erzurum Ehram Dokuma Kumaşı, Erzurum Ekşili Dolma, Erzurum Eriştesi, Erzurum Et Kavurması, Erzurum Gliko, Erzurum Hasıta/ Erzurum Hasuta, Erzurum Herle Aşı Çorbası, Erzurum Hink Yemeği, Erzurum Hurma Tatlısı, Erzurum Kadayıf Dolması, Erzurum Kara Fatma Çorbası, Erzurum Kavut Haşılı, Erzurum Kaz Lokması, Erzurum Kesme Aşı Çorbası, Erzurum Ketesi, Erzurum Küflü Civil Peyniri (Göğermiş Peynir), Erzurum Kıtlama Şekeri, Erzurum Lavaş Ekmeği/ Erzurum Ecem Ekmeği/ Erzurum Acem Ekmeği, Erzurum Mantısı/Erzurum Hıngeli, Erzurum Pastırması, Erzurum Pekmezli Kadayıfı, Erzurum Peynir Helvas,ı Erzurum Su Böreği, Erzurum Sucuğu,Erzurum Tatar Böreği, Erzurum Tel Helvası, Erzurum Tereyağı, Erzurum Tuzlu Lokumu, Erzurum Yumurta Pilavı, Erzurum Çaşır Kavurması, Erzurum Çaşır Salamurası,Erzurum Çeç Pancarı, Erzurum Çiriş Yemeği, Erzurum Çortutu Pancarı,Erzurum Şalgam Dolması, Hasankale Lavaşı, Hınıs Fasulyesi, Karnavas Bezi, Karnavas Dut Pekmezi, Narman Şeker Fasulyesi, Oltu Cağ Kebabı, Oltu Taşı, Pasinler Yaprak Döner, Tortum Ekşi Pestili, İspir Kaymağı ve İspir Kuru Fasulyesi olarak karşımıza çıkıyor. – ERZURUM

Güney Ege Kalkınma Ajansı (GEKA) 2023 yılı Teknik Destek Programı kapsamında Muğla Valiliğinin koordinesinde GastroMuğla proje tanıtım toplantısı yapıldı. MUTSO salonunda gerçekleştirilen toplantıya; Muğla Valisi İdris Akbıyık’ın eşi Sevim Akbıyık, GEKA Genel Sekreteri Özgür Akdoğan, MUTSO Yönetim Kurulu Başkanı ve GEKA Yönetim Kurulu Üyesi Bülent Karakuş, Ticaret ve Sanayi Odası Başkanları, kooperatifler, tarımsal birlikler ve üretici kadınlar katıldı.

Muğla Ticaret ve Sanayi Odası salonunda 9-10 Mayıs tarihlerinde devam edecek olan GastroMuğla proje tanıtım toplantısında, Coğrafi İşaret: Temel Kavramlar, Başvuru, Tescil ve Denetim Süreçleri, Muğla İlindeki Coğrafi İşaretli ve Başvuru Süreci Devam Eden Ürünler, Coğrafi İşaretli Ürünlerin Markalaşması ve Tanıtımı, Coğrafi İşaretli Ürünlerde Başarılı Uygulama Örnekleri, Gastronomi Turizmi Nedir? İyi Uygulama Örnekleri, Gastronomi Turizmi Pazarının Analizi, Eğilimler ve Pazarlama Yaklaşımları, Coğrafi İşaret ve Gastronomi Turizmi Entegrasyonu, Bölgesel İşbirlikleri ve Ortaklıklar, Coğrafi İşaretli Ürünlerle Birlikte Gastronomi Turizmi Etkinlikleri Geliştirme eğitimleri verilecek.

Hedef Muğla mutfağının tanıtılması

Muğla’da gastronomik unsurların oldukça fazla olduğu, bölgeye gelen turistlerin ilgisini çektiği ve gastronomi turizminin kolay bir şekilde diğer alternatif turizm türleriyle entegre edilebileceği ortaya çıktığı belirten MUTSO Başkanı Bülent Karakuş, “Bu çerçevede, sürdürülebilir bir yönetim anlayışı ile Muğla ilinin tüm ilçelerinde Antik Çağdan Günümüze Muğla Mutfağı’nın tanıtımı ve markalaşmasına katkı sunulması, bölgede gastronomi turizminin canlandırılması adına çalışmalar yapılması, coğrafi işaretli ürünlerin satış ve pazarlamasının gerçekleştirilmesi, gastronomi turisti sayısının artırılması hedeflenmektedir. Bu doğrultuda, Ticaret İl Müdürlüğüne bağlı kadın kooperatif üyelerine ve İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü’ne bağlı seyahat acenteleri ve turist rehberlerine, coğrafi işaret almış sanayi odaları, belediyeler ve birlik yetkilileri ve yöneticilerine eğitim ve danışmanlık hizmeti verilecektir. Böylece gastronomi turizmi konusunda farkındalığın arttırılması, yöresel ürünlerin ve coğrafi işaretli ürünlerin satış ve pazarlanmasına yönelik vizyonun kazandırılması hedeflenmektedir” dedi.

Muğla’nın coğrafi işaretleri ürünleri

Coğrafi işaretlerin dünya pazar büyüklüğü 200 milyar dolar, Avrupa Birliği pazar büyüklüğü 77,1 milyar avroluk bir bütçeyi oluşturuyor. Muğla’nın Avrupa Birliği Coğrafi işaret tescili alan Milas zeytinyağı ve Milas Çekişke zeytini 2 ürünü bulunuyor. Proje konusu hakkında yapılan araştırmalar neticesinde, Muğla iline özgü çok çeşitli gastronomik ürün olduğu, Bodrum mandalini, Fethiye kaya inciri, Fethiye tahini, Kavaklıdere cevizi, Köyceğiz portakalı, Marmaris yer fıstığı, Marmaris çam balı, Milas ekşili köftesi, Milas kanlı kavurması, Milas tepsi böreği, Milas vekilharcı, Milas yağlı zeytini, Milas çaykaması, Milas Çekişke zeytini, Milas zeytinyağı, Muğla Göce tarhanası, Muğla köftesi, Muğla saraylısı, Muğla sulu kebabı, Muğla çam balı belirlendi. – MUĞLA

Kadın girişimci Hatice Akdulum kentin lezzetlerinden biri olan mumbar dolmasını üreterek kendi markasını oluşturdu. Türk Patent ve Marka Kurumu’ndan da tescil ettirdi.

Hem üretip hem de istihdam eden Akdulum, “2016 yılında bir anda oğlumun söylemesiyle başladım bu işe. Zor dönemden geçerken ne yapabilirim diye düşündüğüm bir anda mumbarcılık yapmaya başladım. Mumbarcı Hattuç bacı oldum. Ekibimde benim gibi güçlü hiç yorulmuyoruz. Gaziantep deyince yemek kültürümüzü herkes bilir. Hepimiz bir aradayız. Antep bir marka. Gastroantep bir marka. Mumbar da her yörede yapılıyor ama bizim Gaziantep’te tescilli olan bir yemek” dedi.

Gaziantep, Türkiye’nin coğrafi işaret konusundaki örnek şehri

Büyükşehir Belediyesi, Unesco yenilikçi Kentler Ağında Türkiye’nin ilk gastronomi şehri olarak yer alan Gaziantep’te şehre ait ürünler coğrafi işaret tescili ile koruma altına alınarak geleceğe taşınıyor.

Zengin kültürüyle eşsiz lezzetlerinin korunması için Gaziantep Büyükşehir Belediyesi başta olmak üzere kentte bulunan kurumların koordineli olarak yürüttüğü çalışmalarla Gaziantep’e özgü yöresel ve kültürel değerler tescillenerek korunuyor. Gelecek kuşaklara sağlıklı bir şekilde aktarılması amacıyla da coğrafi işaret ve markalaşma projeleri yürütülüyor. Yürütülen çalışmalarla ürünlerin yurtdışında tanıtımı sağlanarak kentte bulunan girişimcilere ilham oluyor, yurtdışına ürünlerin ihraç edilmesi sağlanıyor.

Gaziantep, Türkiye’de en çok coğrafi işarete sahip il

Türkiye’de 105 coğrafi işaretli ürün ve 1 geleneksel ürünle şu anda en fazla coğrafi işarete sahip il konumunda bulunan Gaziantep; el sanatları ürünleri, tarım ürünleri ve yöresel yemekleriyle de tescilli ürünler arasında önemli yer tutuyor.

AB tescili alan ürünlere yenisi eklenmesi için çalışmalar sürüyor

Gaziantep aynı zamanda Türkiye’de Avrupa Birliği coğrafi işaret tescili olan şehir oldu. Gaziantep Sanayi Odası’nın girişimiyle tescillenen Gaziantep baklavasının ardından kısa süre önce Araban sarımsağı da AB coğrafi işaret tescilini aldı. Büyükşehir Belediyesi Oğuzeli Kadın Kooperatifi iş birliği ile Antep menengiç kahvesi ve Oğuzeli nar ekşisi için de Avrupa Konseyine başvuruları gerçekleştirilirken; Nizip’te üretilen nane ve zeytin yağı, İslahiye’de üretilen biber, koruk ekşisi ve diğer ürünlerin AB coğrafi işaret tescil çalışmaları devam ediyor.

Coğrafi işaret tescili alınan ürünlerin denetimi Türkiye’de ilk kez kurulan Gaziantep Büyükşehir Coğrafi İşaret ve Markalaşma Şube Müdürlüğü tarafından her yıl düzenli yapılarak, Türk Patent ve Marka Kurumu’na gönderiliyor.

“Çalışmalarımızla Avrupa’da marka olmak istiyoruz”

Büyükşehir Belediyesi Tarım ve Hayvancılık Daire Başkanı Kenan Seçkin, coğrafi zenginliklerin öne çıkarılmasında büyük bir emek harcandığını ifade ederek, “Coğrafi işaret ilk yönetim birimini oluşturan belediye Gaziantep Büyükşehir Belediyesidir. Coğrafi İşaretler ve Markalaşma Şube Müdürlüğümüz var daire başkanlığımıza bağlı. Biz köy köy ekiplerimizle gezerek coğrafyanın nesi meşhur onları tespit edip gün yüzüne çıkarıyoruz. Çalışmalarımızla Avrupa’da marka olmak istiyoruz” şeklinde konuştu.

“Gaziantep 500’den fazla yemek çeşidiyle ününü dünyaya taşıdı”

Mutfak Sanatları Merkezi Şef Koordinatörü Doğa Çitçi, Gaziantep’in dünyada eşi benzeri olmayan bir zenginliğe sahip olduğunu belirterek, “Çok iyi, dünyada eşi benzeri olmayan bir mutfak var burada. Gaziantep tek başına 500 çeşidin üstünde yemeği olan şehir. Tek başına lokomotif bir şehir. Coğrafi işaret tabi ki şehre etiket kazandırıyor. Gaziantep bu yönden zengin bir şehir olduğu için coğrafi işaretli ürün sayısı çok fazla” ifadelerini kullandı. – GAZİANTEP

GAZİANTEP – Gaziantep Büyükşehir Belediyesi ve Araban Ziraat Odası iş birliğinde Araban Sarımsağı, Avrupa Birliği coğrafi işaret tescilini aldı.

GBB Tarımsal Hizmetler ve Gıda Daire Başkanlığına bağlı Coğrafi İşaret ve Markalaşma Şube Müdürlüğü ve Araban Ziraat Odasının ortak çalışmaları sonucunda Araban Sarımsağı, 21 Mart 2024 tarihinde Araban Ziraat Odası adına Avrupa Birliği’nde tescillendi. 2013 yılında Avrupa Birliği tarafından tescillenen Antep Baklavası’nın ardından Araban Sarımsağı Gaziantep’te tescil alan ikinci ürün oldu.

Türkiye’de toplam üretiminin yüzde 35’i Gaziantep’te olan ve özel lezzet kaynaklarından biri sayılan Araban Sarımsağı, diğer sarımsaklara kıyasla daha fazla aromatik bileşenlere sahip olmasının yanı sıra diş ve kabuk yapısıyla farklılığını belirginleştiriyor.

Türkiye’nin Avrupa Birliği’nde başvuruda bekleyen ürün sayısı 44, coğrafi işaretli ürün sayısı ise Araban Sarımsağı ile 21’e ulaştı.

“Sarımsak hem ekonomi hem de şifa”

Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin konuyla ilgili yaptığı açıklamada tescilin alınmasıyla büyük bir mutluluk ve heyecan yaşadığını dile getirerek, “Bu bir takım iş ama şunu görüyoruz ki çalışınca oluyor, gayret edince başarı geliyor. ‘Yüzüncü yıl, yüz coğrafi işaret’ dedik 105 coğrafi işaret aldık. Gaziantep Büyükşehir Belediyesi olarak yalnızca bu işlere bakan bir şube müdürlüğümüz var. Benim inandığım şeylerden birisi de önem verdiğini bir alanı belediye olarak ve kurumsal olarak birinci iş olarak yapmazsanız bunlar dilek ve temenni olur. Gaziantep Büyükşehir Belediyesi olarak ilk başta bu işi bir şube müdürlüğüne dönüştürdük, bütçe ayırdık. Sarımsak denilen şey hem ekonomi hem de şifa. Sarımsak doğal antibiyotik ve dünyanın doğal antibiyotiğe ihtiyacı var. Bu yüzden Araban bizim için çok özel ve güzide bir ilçemiz. Bir taraftan sarımsak var diğer taraftan Habeş Kanyonu’na sahip ve bunun için yatırımlarımız sürüyor. Sarımsak içinde ne kadar çok üretmemiz, tanıtmamız, tüketim ve katma değerinin arttırılmasına baktık” dedi.

“100 Avrupa coğrafi işareti alana kadar durmak yok yola devam diyoruz”

Konuşmasının devamında Gaziantep’in baklavanın Avrupa Birliği Coğrafi İşaret Tecili çalışmasına değinerek, “Türkiye’de kendi coğrafi işaretimizi aldık ama artık biz biliyoruz ki ürünlerimiz için Avrupa Birliği Coğrafi İşareti’ni almazsak bize dair ürünlere başka ülkeler sahip çıkıyor. Gaziantep bu bilinçle ilk Avrupa Birliği Coğrafi İşareti’ni sanayi odasının başvurusuyla baklavada aldık. Bugünde Araban Sarımsağı bu sisteme girdi. Bundan sonra soğuk hava deposuyla, sarımsak üreticisinin katma değer elde edeceği, sarımsak tozu ve siyah sarımsak çalışmalarını yapmamız gerek. Siyah sarımsağı çalışarak özellikle hem faydalarını koruyarak kokudan rahatsız olanlar için alternatif bir üretim yapmış olacağız. Bu döngüsel sistemi kurduğumuz ve yaptığımız zaman kazancın sahibi Araban çiftçisi, Araban ekonomisi, Gaziantep’in yeşil ekonomisi olacak. Artık dünya yeşil ve akıllı ekonomiye gidiyor ve bunu inşa etmemiz gerekiyor. Bu sarımsak bize doğru yolda olduğumuzu ve çalışınca bunu nasıl başaracağımızın özgüvenini verdi. 100 Avrupa Coğrafi İşareti alana kadar durmak yok yola devam diyoruz” ifadelerini kullandı.

Araban Ziraat Odası Başkanı Hasan Altun, Gaziantep Büyükşehir Belediyesi’ne verdiği desteklerden dolayı teşekkür ederek, “Bu patente başvuru için ilk onlar başladı ve devamını getirdi. Buna ne kadar minnet, teşekkür etsek azdır, bu yaşadığımız sevinci kelimelere sığdıramıyoruz. Başkanımız Fatma Şahin hep ilçemizin sıkıntılarının giderilmesi için yanımıza geliyor, hasatlarda hep bizimle birlikte yan yana oluyor” diye konuştu.

Gaziantep, Türkiye’de en fazla coğrafi işarete sahip olan il konumunda yer alıyor. Şu anda 105 Coğrafi coğrafi işaretli ürün ve 1 adet geleneksel ürün ile en üst sırada yer alan Gaziantep’in mutfağına ait Antep Menengiç Kahvesi, Antep Lahmacunu, Antep Fıstığı, Antep Fıstık Ezmesi, Oğuzeli Nar Ekşisi ve Antep Muskası coğrafi işaret tescili için sıra bekliyor.

GBB Tarımsal Hizmetler ve Gıda Daire Başkanlığına bağlı Coğrafi İşaret ve Markalaşma Şube Müdürlüğü ve Araban Ziraat Odasının ortak çalışmaları sonucunda Araban Sarımsağı, 21 Mart 2024 tarihinde Araban Ziraat Odası adına Avrupa Birliği’nde tescillendi. 2013 yılında Avrupa Birliği tarafından tescillenen Antep Baklavası’nın ardından Araban Sarımsağı Gaziantep’te tescil alan ikinci ürün oldu.

Türkiye’de toplam üretiminin yüzde 35’i Gaziantep’te olan ve özel lezzet kaynaklarından biri sayılan Araban Sarımsağı, diğer sarımsaklara kıyasla daha fazla aromatik bileşenlere sahip olmasının yanı sıra diş ve kabuk yapısıyla farklılığını belirginleştiriyor.

Türkiye’nin Avrupa Birliği’nde başvuruda bekleyen ürün sayısı 44, coğrafi işaretli ürün sayısı ise Araban Sarımsağı ile 21’e ulaştı.

“Sarımsak hem ekonomi hem de şifa”

Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin konuyla ilgili yaptığı açıklamada tescilin alınmasıyla büyük bir mutluluk ve heyecan yaşadığını dile getirerek, “Bu bir takım iş ama şunu görüyoruz ki çalışınca oluyor, gayret edince başarı geliyor. ‘Yüzüncü yıl, yüz coğrafi işaret’ dedik 105 coğrafi işaret aldık. Gaziantep Büyükşehir Belediyesi olarak yalnızca bu işlere bakan bir şube müdürlüğümüz var. Benim inandığım şeylerden birisi de önem verdiğini bir alanı belediye olarak ve kurumsal olarak birinci iş olarak yapmazsanız bunlar dilek ve temenni olur. Gaziantep Büyükşehir Belediyesi olarak ilk başta bu işi bir şube müdürlüğüne dönüştürdük, bütçe ayırdık. Sarımsak denilen şey hem ekonomi hem de şifa. Sarımsak doğal antibiyotik ve dünyanın doğal antibiyotiğe ihtiyacı var. Bu yüzden Araban bizim için çok özel ve güzide bir ilçemiz. Bir taraftan sarımsak var diğer taraftan Habeş Kanyonu’na sahip ve bunun için yatırımlarımız sürüyor. Sarımsak içinde ne kadar çok üretmemiz, tanıtmamız, tüketim ve katma değerinin arttırılmasına baktık” dedi.

“100 Avrupa coğrafi işareti alana kadar durmak yok yola devam diyoruz”

Konuşmasının devamında Gaziantep’in baklavanın Avrupa Birliği Coğrafi İşaret Tecili çalışmasına değinerek, “Türkiye’de kendi coğrafi işaretimizi aldık ama artık biz biliyoruz ki ürünlerimiz için Avrupa Birliği Coğrafi İşareti’ni almazsak bize dair ürünlere başka ülkeler sahip çıkıyor. Gaziantep bu bilinçle ilk Avrupa Birliği Coğrafi İşareti’ni sanayi odasının başvurusuyla baklavada aldık. Bugünde Araban Sarımsağı bu sisteme girdi. Bundan sonra soğuk hava deposuyla, sarımsak üreticisinin katma değer elde edeceği, sarımsak tozu ve siyah sarımsak çalışmalarını yapmamız gerek. Siyah sarımsağı çalışarak özellikle hem faydalarını koruyarak kokudan rahatsız olanlar için alternatif bir üretim yapmış olacağız. Bu döngüsel sistemi kurduğumuz ve yaptığımız zaman kazancın sahibi Araban çiftçisi, Araban ekonomisi, Gaziantep’in yeşil ekonomisi olacak. Artık dünya yeşil ve akıllı ekonomiye gidiyor ve bunu inşa etmemiz gerekiyor. Bu sarımsak bize doğru yolda olduğumuzu ve çalışınca bunu nasıl başaracağımızın özgüvenini verdi. 100 Avrupa Coğrafi İşareti alana kadar durmak yok yola devam diyoruz” ifadelerini kullandı.

Araban Ziraat Odası Başkanı Hasan Altun, Gaziantep Büyükşehir Belediyesi’ne verdiği desteklerden dolayı teşekkür ederek, “Bu patente başvuru için ilk onlar başladı ve devamını getirdi. Buna ne kadar minnet, teşekkür etsek azdır, bu yaşadığımız sevinci kelimelere sığdıramıyoruz. Başkanımız Fatma Şahin hep ilçemizin sıkıntılarının giderilmesi için yanımıza geliyor, hasatlarda hep bizimle birlikte yan yana oluyor” diye konuştu.

Gaziantep, Türkiye’de en fazla coğrafi işarete sahip olan il konumunda yer alıyor. Şu anda 105 Coğrafi coğrafi işaretli ürün ve 1 adet geleneksel ürün ile en üst sırada yer alan Gaziantep’in mutfağına ait Antep Menengiç Kahvesi, Antep Lahmacunu, Antep Fıstığı, Antep Fıstık Ezmesi, Oğuzeli Nar Ekşisi ve Antep Muskası coğrafi işaret tescili için sıra bekliyor. – GAZİANTEP

Bursa’nın Kestel ilçesine bağlı tarihi Kozluören köyünde kadınların bir günlüğüne yönetimi devraldığı her 8 Mart Kadınlar Günü’nde pişirip köy meydanında dağıttıkları Selçuklu mutfağının geleneksel iki yemeği çullama ve Dede çorbası, coğrafi işaret almak için Yıldırım Belediyesi, Kestel Belediyesi, il-ilçe gıda tarım müdürlüklerinin yetkilileri, BEBKA ve HasTavuk temsilcilerinin nezaretinde, pişirilerek resmi kayıt altına alındı.

Kozluören Kadınları Tarımsal Kalkınma Kooperatifi “Tarladan Sofraya” projesi BEBKA Teknik Destek Hibe Programı kapsamında Büyük Selçuklu İmparatorluğu’ndan kalma köyün 900 yıllık geleneksel yemeği çullama ve dede çorbası için coğrafi işaret yoluna çıktı.

Her sene köyün yönetimini 1 günlüğüne devraldıkları 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nde geleneksel iki yemeği pişirip dağıtan köylü kadınlar, bu yıl da aynı organizasyonu gerçekleştirdi. Ancak bu yılki yapılan organizasyona coğrafi işaret alma yolunda rapor hazırlayacak olan temsilciler de katıldı. HasTavuk firmasının sponsor olduğu tavuklar saatler öncesinden köy meydanında yakılan ateşler üzerine konan büyük tencerelerde kaynatıldı. Bir araya gelen köylü kadınlar el birliği ile açtıkları yufkaları kesip baklava dilimi gibi tepsilere dizdi. Tepsideki yufkalar kazanlarda pişen tavuklar ile karıştırılınca ortaya nefis lezzetler çıktı. Selçuklu döneminde savaşa giden askerlere güç kuvvet versin diye geride kalan kadınlar tarafından yapılan ve savaş meydanına gönderilen Dede çorbası yüz yıllar sonra da aynı köyde bir kez daha yapıldı. İçerisine tavuk eti, nohut ve yufka koyulup kaynatılan üzerine nane, kekik ve kırmızı biberli tereyağı eritilerek harmanlanan çorba coğrafi işaret için gelen uzmanlardan da tam not aldı.

Rivayete göre Büyük Selçuklu İmparatorluğu zamanında Bizans tekfurlarına karşı mücadele etmek için Horasan bölgesinden Bursa yakınlarına gelen 20 (Abdal) gönül erbabından biri ve aynı zamanda köyün de kurucusu olan Abdal Mehmed Dede, köyün erkeklerini toplayıp savaşa götürünce, köyde kalan hanımı Gül Hatun ve beraberindeki diğer kadınlar da ‘Dede çorbası’ olarak bilinen yemeği pişirip hem köyde dağıtır hem de askerlere güç kuvvet versin diye savaş meydanına gönderir.

Savaştan zaferle dönen askerler dinlenirken Abdal Mehmed Dede’nin talimatıyla kadınlar da yönetimi ele alır. Bu arada köyde savaş sonrası pişirilen çullama yemeği de savaştan dönen askerlere dağıtılır.

900 yıllık yemek geleneği yüz yıllar boyunca süregelip günümüze kadar ulaşır. Kozluörenli kadınlar her yıl 8 Mart’ta yaptıkları yemekle Abdal Mehmed Dede’yi hayırla yad edip, köyün yönetimini de 1 günlüğüne devralır. Aynı yemekler evlatlarını askere gönderirken adak adayan aileler tarafından evlatları askerden dönünce de yapılıp tüm köye dağıtılır.

900 yıllık geleneksel yemeklerin yapımını halen köylerinde devam ettirdiklerini belirten Kozluören Kadınları Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Başkanı Ruhsel Demirtaş, “Coğrafi işaret için başvurduk. Sağolsun danışman hocalarımız, BEBKA ve HasTavuk bize destek verdiler. İnşallah iki geleneksel yemeğimiz için de coğrafi işareti alacağız. Kararlıyız” dedi.

Pişen yemekleri test eden uzman ekibinden uluslararası araştırmacı öğretim görevlisi Mesut Kaplan “Bölgedeki ürünlerin hem hijyen hem de standartları için proje dahilinde yola çıktık. Bu ürünlerimizin bir kısmında coğrafi tescil yapmayı planlıyoruz. Çorba süper olmuş çok beğendim şu anda böyle bir tescil yok coğrafi işareti alır diye düşünüyorum” dedi.

Kozluören Kadınları Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Başkan Yardımcısı Fatma Özdaş da kadının güçlü olduğunu göstermek adına her yıl bu yemekleri yaptıklarını ifade etti. Özdaş, 900 yıl önce Gül Hatun tarafından yapılan geleneksel yemekler için coğrafi işaret aldıkları takdirde tüm dünyaya tanıtacaklarını söyledi.

Kozluören Köyü Erkek Kalkınma Kooperatifi Başkanı Hüseyin Özdaş ise geçmişten bugüne çorbanın hikayesini anlatıp her sene aynı yemeklerin yapılarak Abdal Mehmet Dede’nin kabri başında dualarla yad edildiğini anlattı. O zamandan bu zamana ramazan aylarında, adaklarda, asker uğurlamalarında ve düğünlerde yapılan çullama yemeğinin coğrafi işaret yolculuğuna sponsor HasTavuk firması ile çıktığını belirten Özdaş, ilerleyen süreçte dede çorbası, yumurta dolması ve Gül Hatun şerbetinin de Kozluören köyü kadınlarınca resmileştirileceğini dile getirdi. – BURSA