SPOT ETF onayları, Bitcoin yarılanması, Ethereum Dencun yükseltmesi ve ABD seçimlerine tanıklık eden 2024’ün sonuna yaklaşırken, 2025’in kripto olaylarına dair takvim de netleşmeye başladı. Test ağının devreye alınmasıyla gözler, Ethereum’daki büyük güncellemelerden biri olması beklenen ve yılın ilk çeyreğinde tamamlanması öngörülen Pectra’ya çevrildi. Konuyla ilgili değerlendirmelerini paylaşan Gate.TR CEO’su Kafkas Sönmez ise “Geniş bir kesim tarafından yalnızca alım satım ve yatırım amaçlı kullanılsa da kripto ekosisteminin arkasındaki teknolojiler, blokzinciri ağlarını her geçen yıl daha güçlü kılıyor. Ethereum’un 15 Eylül 2022’de gerçekleştirdiği The Merge yükseltmesinden sonraki en büyük üçüncü hard fork’u olması beklenen Pectra, 2025’in yakından takip edilecek kripto olaylarından biri olarak öne çıkıyor” dedi.

Spot Bitcoin borsa yatırım fonlarının onaylanmasıyla başlayan, küresel kurumsal Bitcoin benimsemesinin arttığı, Bitcoin yarılanmasının (halving) gerçekleştiği ve ABD seçimlerinin de etkisiyle Bitcoin’in tüm zamanlarının en yüksek seviyesini tazelediği bir yılın sonuna yaklaşırken, gözler 2025’te gerçekleşmesi beklenen büyük kripto ekosistemi olaylarına çevrildi. Geçtiğimiz günlerde yayına alınan test ağıyla yükseltmenin adım adım yaklaştığını sezdiren, 2025’in ilk çeyreğinde tamamlanması öngörülen önemli Ethereum güncellemesi Pectra, yeni yılın yaklaşmasıyla gündeme girdi.

Konuyla ilgili değerlendirmelerini paylaşan Gate.TR CEO’su Kafkas Sönmez, “Geniş bir kesim tarafından yalnızca alım satım ve yatırım amaçlı kullanılsa da kripto ekosisteminin arkasındaki teknolojiler, blokzinciri ağlarını her geçen yıl daha güçlü kılıyor. Ethereum’un 15 Eylül 2022’de gerçekleştirdiği The Merge yükseltmesinden sonraki en büyük üçüncü hard fork’u olması beklenen Pectra, 2025’in yakından takip edilecek kripto olaylarından biri olarak öne çıkıyor” dedi.

‘ETHEREUM, KÜRESEL EKOSİSTEMİN GENİŞLEMESİNE EN ÇOK KATKI SUNAN BLOKZİNCİRLERİ ARASINDA BAŞI ÇEKİYOR’

Kriptonun Durumu 2024 raporunda, 6 milyon aylık aktif kullanıcıyla en büyük blokzincirleri arasındaki yerini koruyan Ethereum’un, yüzde 20,8’lik bir oranla geliştirici ilgisinin en yoğun olduğu ekosistem ağı olduğu da görüldü. “Bitcoin’in yapısal problemlerine çözüm bulmak amacıyla Vitalik Buterin tarafından geliştirilen ve Ethereum topluluğunun katkılarıyla genişleyen Ethereum, inovasyonla özdeşleşti” diyen Sönmez, “Ethereum, zemin oluşturduğu çok sayıda ağ ve kripto para projesiyle blokzinciri teknolojisinin ve küresel ekosistemin genişlemesine en çok katkı sunan blokzincirleri arasında başı çekiyor. Ekosistemin dahi isimlerinden Vitalik Buterin, Ethereum ağının günün sonunda Web2 çağında kredi kartı kullanmak kadar yalın, entegre, hızlı ve verimli olmasını hedefliyor. Çekirdek ekip ve bağımsız geliştiriciler tarafından ölçeklenebilirlik, işlem ücretleri ve hız gibi konularda günden güne iyiye giden Ethereum ağı, ismini Prag ve Electra kelimelerinin birleşiminden alan Pectra güncellemesiyle birden fazla teknoloji iyileştirmesine odaklanacak” açıklamasını yaptı.

‘PECTRA İÇİN, İKİ YILA YAYILMASI BEKLENEN TAKVİMİYLE ‘AĞIN EN ÖNEMLİ YÜKSELTMELERİNDEN BİRİ ‘DEMEK DOĞRU OLUR’

Ethereum’un 2023 ve 2024’te sırasıyla Shapella ve Dencun gibi kritik yükseltmelere tanıklık ettiğini hatırlatan ve hard fork olarak adlandırılan, ağın geleceğini belirleyen bu yükseltmelerin Ethereum’u Buterin’in idealine adım adım yaklaştırdığına dikkat çeken Sönmez, “İki aşamada gerçekleştirilmesi beklenen ve hem uygulama hem de protokol katmanını odağına alan Pectra, temelde ağdaki veri lojistiğine, esnek ve kaynakları verimli kullanan staking uygulamalarına, akıllı kontrat dağıtımının kusursuzlaştırılmasına ve Katman-1/ Katman-2 ağlarının etkileşimlerine odaklanacak. Tam bir takvim verilmese de geçtiğimiz haftalarda devreye alınan Mekong test ağı, 2025 ve 2026’da iki faz halinde gerçekleştirilmesi beklenen Ethereum güncellemesi için hazırlıkların son sürat devam ettiğini doğruladı. Gündeme alınan Ethereum İyileştirme Teklifleri (EIP) sayısı sebebiyle birden çok kez ertelenen Pectra için, iki yıla yayılması beklenen takvimiyle ‘ağın en önemli yükseltmelerinden biri ‘demek doğru olur” diye konuştu.

‘MERKEZİYETSİZ TEKNOLOJİLERİ BİR SONRAKİ AŞAMAYA TAŞIYACAK’

Blokzincirinin yerel para birimi ETH’nin 2024’ün başından bu yana Bitcoin ve en yakın rakiplerinden Solana gibi kripto para birimlerine kıyasla daha düşük performans gösterdiğini, bunun başlıca sebebinin Ethereum’daki kapasite problemleri olduğunu söyleyen Sönmez, değerlendirmelerini şu ifadelerle sonlandırdı:

“Ethereum’un işlem hacmi hızı (TPS), yeni nesil blokzincirlerine kıyasla daha yavaş kalıyor ve bu da yoğun zamanlarda Ethereum ağının kullanılabilirliğini sınırlandırıyor. Bu gibi yapısal sorunlara rağmen en çok geliştirici ilgisinin Ethereum’da kalmaya devam ettiğini görüyoruz. Güçlü ve ideallere bağlı bir geliştirici topluluğu, Vitalik Buterin’in ekosistemdeki kanaat önderi rolü ve Ethereum Vakfı etrafında buluşan ekiplerin ağı her dönemde daha iyi bir seviyeye çıkarma gayreti, ETH’yi dünyanın en değerli ikinci kripto para birimi konumunda tutmayı sürdürüyor.Buterin ve ETH topluluğu merkeziyetsiz ruhu bozmadan kullanıcı deneyimini iyileştirmeye, zincirler yerine kullanıcıları önceleyen bir ekosistem kurmak için çalışmaya devam ediyor. Ethereum Pectra yükseltmesinin yalnızca ağın merkeziyetsiz teknolojisini sonraki aşamaya taşımakla kalmayacak, aynı zamanda staking konusunda yapacağı iyileştirmelerle daha çok kişinin oyuna dahil olmasına da zemin hazırlayacak. Gate.TR olarak Ethereum cephesindeki tüm gelişmeleri yakından izlemeye ve kullanıcılarımıza aktarmaya devam edeceğiz.”

Haber Kaynak : SONDAKIKA.COM

“Yayınlanan tüm haber ve diğer içerikler ile ilgili olarak yasal bildirimlerinizi bize iletişim sayfası üzerinden iletiniz. En kısa süre içerisinde bildirimlerinize geri dönüş sağlanılacaktır.”

Mersin, Tarsus, Erdemli, Silifke, Anamur ve Mut’ta oda borsa başkanları ile yapılan görüşmelerde, sektör temsilcilerinin talep ve beklentileri TOBB nezdinde değerlendirilmek üzere ele alındı. Sektör temsilcilerinin TOBB’dan talep ve beklentilerini öğrenmek, sektörlerine yönelik sorunları ve çözüm önerileri değerlendirmek üzere gerçekleştirilen ziyaretlerde, Lokmanoğlu’na MDTO Sekreteryası ve TOBB Odalar Müdürlüğünden katılım sağlandı.

Mersin’in merkezinde ve ilçelerde faaliyet gösteren oda ve borsaları ziyaret eden Lokmanoğlu, TOBB’un reel sektörün sorunlarına duyarlı olduğunu ve kendisine aktarılan sorun ve taleplerin TOBB’un ilgili meclislerine taşınacağını kaydetti.

Lokmanoğlu, istişare programı ziyaretlerine Mersin Ticaret ve Sanayi Odası (MTSO) ile başladı. MTSO Başkanı Hakan Sefa Çakır ve yönetim kurulu üyelerinin katıldığı görüşmede, fuarlar konusu gündeme geldi, her il ve ilçede aynı sektörle ilgili fuarlar düzenlenmesi yerine TOBB Fuar Takvimi oluşturulurken hangi sektörün, hangi ilde daha güçlüyse o illerin tespit edilip uluslararası katılımın artırılacağı daha nitelikli fuarlar düzenlenmesi talep edildi. Görüşmede ayrıca Mersin’de yapımı tamamlanmak üzere olan Çukurova Bölgesel Havalimanı çevresinde büyük bir fuar merkezi yatırımı yapılabileceği önerisi dile getirildi. Böylelikle Mersin, Adana, Gaziantep, Konya ve Ankara’ya kadar tüm illeri kapsayacak bir oluşuma gidilebileceği değerlendirildi. Ziyarette Mersin Ana Konteyner Limanına duyulan ihtiyaç ve Kıbrıs ile Mersin arasında deniz uçak seferleri başlatılması konuları da ele alındı.

Oda/borsa istişare programı kapsamında Mersin Ticaret Borsası’nı ziyaret eden Lokmanoğlu, Yönetim Kurulu Başkanı Abdullah Özdemir ile görüştü. Özdemir ile ihracatta tescil işlemlerinde yaşanan sorunlar değerlendirildi. Lokmanoğlu’nun bir sonraki durağı Tarsus Ticaret ve Sanayi Odası oldu. Meclis Başkanı Hüsnü Yağcı ile Yönetim Kurulu Başkan Yardımcıları Fuat Togo ve Ferit Çetiner’in bulunduğu ziyarette inşaat, tekstil, akaryakıt, sigorta ve tarım sektörünün sorunları değerlendirildi.

Tarsus TSO yönetimi görüşmede inşaat sektöründe girdi maliyetlerinin yüksekliğinden kaynaklanan sorunların yanı sıra finansa erişimde yaşanan sıkıntıları ve akaryakıt sektörünün artan finansman maliyetlerini dile getirdi, tarımda devlet teşviklerinin katma değeri az ürünler yerine soya ve pamuk gibi üretimi yüksek ürünlere verilmesi önerisinde bulundu.

Lokmanoğlu, Erdemli Ticaret ve Sanayi Odası’nı ziyaretinde, Erdemli TSO Meclis Başkanı İsmet Topçu ve Yönetim Kurulu Başkanı Orhan Sarı ile görüştü. Görüşmede Lokmanoğlu’na son yıllarda narenciye sektörünün yaşadığı sorunlar aktarıldı. Artan maliyetler nedeniyle çiftçilerin yaşadığı sıkıntıları dile getiren Erdemli TSO yöneticileri, hayvan ithalatına harcanan maddi kaynağın yereldeki hayvancılığı geliştirmeye yönelik Ar-Ge yatırımlarına aktarılmasının daha faydalı olacağını ve planlı tarım politikalarının uygulanmasına ihtiyaç olduğunu belirtti.

Tarsus Ticaret Borsası’nda Mustafa Teke ve yönetim kurulu üyeleri tarafından karşılanan Lokmanoğlu’na borsalar tarafından stopaj kapsamında alınan teminat mektuplarındaki komisyon oranının düşürülmesi ve oda/borsa meclis üyeleri için vize muafiyeti sağlanması talepleri iletildi.

Silifke Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı Nurettin Kaynar ise narenciye sektörünün sorunları ile tarım işçisi bulmakta yaşanan sıkıntıları dile getirdi. Döviz kurlarındaki mali politikanın yaş sebze ve meyve ihracatını etkilediği ifade eden Kaynar, Çeşmeli-Taşucu Otoyol yatırımının da yavaşladığını kaydetti.

Mut Ticaret ve Sanayi Odası’na gerçekleştirilen ziyarette ise OSB kurulum süreci değerlendirildi. Bakanlıktan yatırım onayının alındığı ve ihale aşamasına geçildiği bilgisini veren Mut TSO Yönetim Kurulu Başkanı Şahin Sezer, Silifke-Mut Otoyolu projesine değindi.

Oda borsa istişare ziyaretleri kapsamında Anamur Ticaret ve Sanayi Odası (ANTSO) da ziyaret edildi. ANTSO Meclis Başkanı İbrahim Çetinkaya, Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Tuna ve diğer temsilcilerle görüşen Lokmanoğlu, Anamur ilçesi özelinde gündemdeki sorun ve talepleri dinledi. Görüşmede balıkçı barınağı ve yat limanı için destek istendi. – MERSİN

Van Ticaret Borsası’nın paydaşı olduğu 14. Van Doğu Anadolu Tarım Hayvancılık ve Gıda Fuarı, Van Expo Fuar ve Kongre Merkezi’nde 25-28 Nisan 2024 tarihleri arasında gerçekleştirildi. VANTB Başkanı Nayif Süer, İpekyolu Expo Fuarcılık A.Ş. tarafından düzenlenen fuarın verimli geçtiğini söyledi. Firmaların tanıtımlara imza attığını ve önemli sayıda satışların gerçekleştiğini belirten Başkan Süer, “Bu fuar; il için, bölge için önemli bir fuardır. İlimiz hem tarım hem hayvancılık bölgesi olduğu için bu bizim için büyük bir ihtiyaçtır ve bu ihtiyaçların büyük kısmını karşılayacak firmalar da katılmış. Bu da bizi sevindiriyor. Başka illerdeki fuarlara gittiğimizde daha çok katılımcı görüyoruz. Bu yüzden tüm kamu kurumlarından daha güçlü destek bekliyoruz. Bu fuar, yatırım düşüncesi olan çiftçilerimiz için en azından bir ön çalışma mahiyetindir” dedi.

20’si il dışından olmak üzere 85 katılımcının yer aldığı fuarda, firmaların tanıtımlarını yaptığını söyleyen Süer, “Traktör, tarım makineleri ve çeşitli ekipmanlar noktasında önemli sayıda satışlar da gerçekleşmiştir. İkili ilişkiler kurulmuş ve fuar vesilesiyle bağlantılar sağlanmıştır. Borsa olarak açılışına katıldığımız fuara destek verdik. Fuarın ilk gününden son gününe kadar standımız büyük ilgi gördü. Açılışın ardından VANTB standını: protokol üyeleri, Van Büyükşehir Belediyesi heyeti, çeşitli kurum amirleri, Van İl Tarım ve Orman Müdürü İbrahim Görentaş, Ağrı İl Tarım ve Orman Müdürü Mehmet Hüseyinoğlu ve heyeti, Tuşba Ziraat Odası Başkanı Hasan Özgökçe, Klinik 65 Tarım Gıda ve Hayvancılık Ticaret Limited Şirketi Sahibi Hakan Emekçi ve heyeti, Vanet Bölge Müdürlüğü yetkilileri, satış sorumluları ve bayileri, toplum destekli polisler, çiftçilerimiz, üyelerimiz, basın mensupları ve vatandaşlar ziyaret etti. Tüm ziyaretler, VANTB sosyal medya hesaplarımızdan paylaşıldı” diye konuştu.

VANTB standının, fuarın en renkli standı olmasının kendilerini gururlandırdığını ifade eden Süer, “Bizler de borsa heyeti olarak fuarda stant açan üyelerimizi ve firmalarımızı ziyaret ettik. İpekyolu İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ve jandarma standının yanı sıra çeşitli gıda stantlarını da ziyaret ettik. Kurumsal tanıtımlarımızı yaptık ve gerekli bilgileri aldık. İstişarelerimizi gerçekleştirdik. Çeşitli ikramlarda bulunduğumuz VANTB standında ayrıca misafirlerimize fuar boyunca borsamızı anlattık. Soğuk Süt Zinciri Projesi kapsamında toplanan doğal süt, Bal Paketleme Projesi ve Canlı Hayvan Borsası projelerimizi tanıttık. Van ilinin tarım ve hayvancılık potansiyelini dile getirdik. Düzenlenen fuarların üretici ve tüketici buluşması olduğunu belirttik. Van hayvan varlığının özellikle de küçükbaş hayvancılığında Türkiye birincisi olduğumuzu hatırlattık. Devlet görevlileri, belediye başkanları, meslek odaları başkanları ve tüm ziyaretçiler ile önemli lobicilik faaliyetlerinde bulunduk. Hayata geçirilebilecek yeni projeler konusunda bilgi alışverişinde bulunduk. Üreticilere ve tüketicilere yönelik bilinçlendirme çalışması yaptık. Van ve bölge tarım ve hayvancılığına katkı sunmak için çalışmalarımız sürdüreceğimizi belirttik” diye konuştu.

Van’da yerel ve ulusal basında görev yapan basın mensupları aracılığıyla seslerini de duyurduklarını belirten Süer, “VANTB’nin Soğuk Süt Zinciri Projesi, Bal Paketleme Projesi ve Canlı Hayvan Borsası Projesi tanıtım videoları ile projelerimizi tanıttık. Borsanın tanıtımının ve projelerinin yer aldığı videolar, fuar boyunca büyük ekran TV aracılığıyla gösterildi. Üyelerimize verdiğimiz hizmetlerin dijitalleşme çalışmalarını da anlattık. Fuara katılan çiftçiler, projelerimizin sürdürülmesini istemiştir” şeklinde konuştu.

14. Van Doğu Anadolu Tarım Hayvancılık ve Gıda Fuarı’na sunduğu katkı nedeniyle İpekyolu Expo Fuarcılık A.Ş.’den Veysi Uygun tarafından Başkan Süer’e plaket takdimi de yapıldı. Fuarda; VANTB Başkanı Nayif Süer, Başkan Yardımcısı Muzaffer Bilen, Meclis Başkan Yardımcısı Metin Şevgin, Meclis Üyesi Meral Ayhan ve Yönetim Kurulu Üyesi Türkay Özbek de yer aldı. – VAN

Dünya genelinde merkez bankalarının ne zaman faiz indirimine başlayacağına yönelik belirsizliğin devam etmesine karşın borsalarda tarihi zirveler test ediliyor. Özellikle New York Borsası’nda endekslerde teknoloji hisselerinin performansı dikkati çekerken, geçen hafta Kaliforniya merkezli çip üreticisi Nvidia’nın son çeyrekte beklentilerin üzerinde kar açıklaması da dünya genelinde pay piyasalarında risk iştahını artırdı.

Analistler, yarı iletken çip ve yapay zeka alanında faaliyet gösteren teknoloji şirketlerinin, Nvidia öncülüğünde gelecek dönemlerde de piyasaların yönü üzerinde etkili olmasının beklendiğini söyledi.

Söz konusu gelişmelerle 9.450,48 puanla tarihi zirveyi gören Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, yılbaşından bu yana yüzde 23’ün üzerinde getiriyle dünyanın önemli endekslerini geride bıraktı.

Yılbaşından bu yana yüzde 75’in üzerinde değer kazanan teknoloji endeksi de 17.031,65 puanla tarihi zirveyi gördü. Analistler, küresel piyasalarda TL varlıklara olan ilginin gittikçe arttığını ve bu durumun varlıkların performansı üzerinde etkili olduğunu belirtti.

TL varlıklara ilgi artıyor

Yabancı yatırım kuruluşlarının Türk varlıklarına yönelik olumlu raporlarının da devam ettiğini vurgulayan analistler, geçen yılki seçimlerin ardından başlayan normalleşme sürecinde ekonomi yönetiminin attığı adımların Türk lirası varlıklara olan risk iştahını beslediğini aktardı.

Son dönemde Türkiye’nin yurt dışı borçlanma ihalelerine yönelik artan ilgi de borçlanma faizlerinin düşmesi ve vadelerinin uzamasını sağlayarak uygulanan ekonomi programına güveni artırdı ve yatırımcı ilgisinin oluşmasına katkı sağladı.

Hazine, Eximbank ve Türkiye Varlık Fonu’nun (TVF) borçlanma ihalelerine gelen talep de yabancı yatırımcının Türkiye’ye ilişkin olumlu algısı hakkında önemli bir sinyal verdi.

Öte yandan Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, geçen hafta yaptığı açıklamada Türkiye’nin, Mali Eylem Görev Gücünün (FATF) gri listesinden çıkışı sürecinde son aşamaya gelindiğini belirterek, “FATF ekibi tarafından Türkiye’ye yapılacak ziyaret akabinde hazırlanacak değerlendirme raporu haziran ayındaki Genel Kurul toplantısında ele alınacak ve bu toplantıda ülkemize yönelik gri liste kararının kaldırılması bekleniyor.” dedi.

Analistler, Türkiye’nin, FATF’ın gri listesinden çıkması için son aşamaya gelmesinin de Türkiye ekonomisine artan güveni ortaya koyduğunu vurguladı.

BIST teknoloji şirketleri getiri olarak New York borsasındaki teknoloji şirketlerini geride bıraktı

Yılbaşına göre performanslara bakıldığında BIST Teknoloji şirketleri, getiri olarak New York borsasındaki önde gelen teknoloji şirketlerini geride bıraktı. Teknoloji endeksindeki şirketler arasında yılbaşından bu yana yatırımcısını en fazla Fonet Bilgi Teknolojileri, Kafein Yazılım ve Reeder sevindirdi.

Bu dönemde, Fonet Bilgi Teknolojilerinin hisseleri yüzde 366, Kafein Yazılımın hisseleri yüzde 238, Reeder’ın hissseleri ise yüzde 217 civarında artış kaydetti.

New York borsasındaki teknoloji şirketlerinin yılbaşından bu yana performanslarına bakıldığında ise yatırımcısına Nvidia yüzde 59,7, Amazon yüzde 15, Meta yüzde 36, Broadcom yüzde 17,3 kazandırırken, Tesla yüzde 19,8, Alphabet yüzde 1,5 kaybettirdi.

BIST Teknoloji endeksine dahil 34 şirketin toplam piyasa değeri de 629 milyar lirayı aştı. En fazla piyasa değerine sahip teknoloji şirketleri 296,6 milyar lirayla ASELSAN, 65,4 milyar lirayla Reeder, 40,2 milyar lirayla Mia Teknoloji oldu.

Van Ticaret Borsası (VANTB), DAKAF 24 Doğu Anadolu Kariyer Fuarı’nda stant açtı. Öğrenciler ve ziyaretçiler, VANTB standına yoğun ilgi gösterdi. VAN YYÜ ev sahipliğinde Van Expo Fuar ve Kongre Merkezi’nde ‘Yetenek Her Yerde’ şiarıyla başlayan fuarın açılışının ardından VANTB Başkanı Nayif Süer’e plaket takdim edildi.

“İnsan hayatı için ziraat olmazsa olmazdır”

Stantta ziyaretleri kabul eden ve çeşitli stantları ziyaret eden Süer, Van Gölü Salonu’nda üniversite öğrencileri ve mezunlarla panelde buluştu. Tarım, hayvancılık ve gıda sektöründeki imkanları anlatan Süer, kendi kariyer sürecini ve deneyimlerini öğrencilerle paylaştı. “Ziraat olmazsa olmazdır” diyen Başkan Süer, borsanın yaptığı çalışmaları ve projeleri öğrencilerle paylaştı. Borsanın yaptığı tüm çalışmaların birer imkan olduğunu söyleyen Süer, “Tüm zorlu süreçlerde gördük ki tarım ve hayvancılık insan hayatının temelini oluşturmaktadır. Bu nedenle tarım ve hayvancılık sektöründeki meslekler hiçbir zaman bitmez. Gençlerimizi tarım ve hayvancılık alanındaki mesleklerde kariyer yapmaya davet ediyoruz. Sektörel anlamda önemli oranda fırsatlar bulunmaktadır, ancak şartların iyileştirilmesi, yatırımların önündeki engellerin kaldırılması ve desteklerin daha da artırılması lazım” dedi.

“En önemli yatırım aracı tarım ve hayvancılıktır”

“Şehrimizin ve bölgemizin tarımsal potansiyelini ortadadır. Geleceğimizin ekonomik hayatında önemli rol alacak olan öğrencilerimizin, yeni imkanların kıymetli olduğunun farkına varması gerekiyor” diyen VANTB Başkanı Nayif Süer, “İnsan hayatının sürdürülebilmesi için tarım ve hayvancılık olmazsa olmazdır. Bu nedenle en önemli yatırımın toprağa yapılmasının önemine değineceğiz. Yatırım araçlarının temelinde tarım ve hayvancılığın olduğu gerçeğini bir kez daha vurgulayacağız” şeklinde konuştu.

Gelişen dünyada tarım ve hayvancılığın da endüstriyel hale geldiğini ve dijitalleştiğinin altını çizen Süer, “Bu kapsamda bizler de borsa olarak gelişmelere ayak uydurmaya çalışıyoruz. Öğrencilerimiz, endüstriyel imkanlar ile dijital tarım ve hayvancılık örneklerini iyi araştırmalısınız” ifadelerini kullandı.

“Borsacılık faaliyetlerimizi sürdürüyoruz”

Başkan Süer, öğrencilere borsanın faaliyetlerini de anlatarak, konuşmasına şöyle devam etti:

“Borsamız tarım ve hayvancılık imkanlarını projeler ile değerlendirdi. Soğuk Süt Zinciri Projesi, Canlı Hayvan Borsası Projesi, Bal Paketleme Projesi, Coğrafi işaretler Projesi ile Erciş Üzümü, Gevaş Fasulyesi ve Sıhke Kavunu’nun coğrafi işaretini aldık. Coğrafi işaret süreci devam eden ürünlerimiz bulunmaktadır. Dijitalleşme Programı Projesi ve Akreditasyon Sistemi Projesi ile üyelerimize önemli hizmetler sunduk.

Borsamızın iştirakçisi olduğu Van TDİ OSB projesi devam etmektedir. Et ve Süt Kurumu’nun Van’da kalmasını sağladık. Et Borsası Fizibilite Raporu’nu tamamladık, proje çalışmalarımız sürüyor. Dünyada sadece Van Gölü’nde yaşayan ve bölge için önemli bir yere sahip olan İnci Kefali (Van Balığı) ile ilgili çalışmalarımız da devam ediyor. Van’da Liman Başkanlığı’nın açılması için girişimlerde bulunduk. TMO Van Şube Müdürlüğü’nün, başmüdürlük olması için çalışmalarımız sürüyor.”

Başkan Süer, Van ve bölge imkanlarına da değinerek, “Bölgemize uygun devlet destekleri ile tarımın imkanları artar. Dijital ve Endüstriyel Tarım ve Hayvancılık hiç şüphesiz ki Van ve bölgemizin kalkınmasını sağlayacaktır. Van’da, meraların ve yaylaların acilen ıslah edilmesi gerekiyor. Van’da yaklaşık 3,5 milyon adet küçükbaş ve yaklaşık 150 bin büyükbaş hayvan var. Van’da yıllık yaklaşık 23 bin ton kırmızı et üretilmektedir. Arıcılık çok değerli bir yatırım alanıdır. Van’da yaklaşık 200 bin kovan bulunmaktadır ve 2 bin 500 ton bal üretilmektedir. Gevaş, Gürpınar, Çatak, Bahçesaray ve Başkale’ye dışarıdan arıcılar alınmamalıdır” diye konuştu.

“Van’da ve bölgemizde işsizliğe karşı kamu tarım işçisi dönemi başlatılmalıdır”

Kamu tarım işçiliği döneminin başlatılmasını isteyen Süer, “Tarım işçiliğine teşvik sunulmalıdır. Her köye bir ziraat mühendisi, veteriner hekim, ziraat teknisyeni, hayvan sağlıkçısı, kadrolu sürü yöneticisi ve kadrolu tarım işçisi alımları yapılmalıdır. Tarım Meslekleri Edindirme Projesi hayata geçirilmelidir. Sürü Yöneticiliği, Paketleme Elemanı, Seracılık, Manav, Doğa ve Tarım Bakıcısı gibi TKDK IPARD çalışmaları genişletilerek devam etmeli. Hakkari’de TKDK’nın açılması sevindiricidir. Süt Tozu Fabrikası açılmalıdır” şeklinde konuştu. – VAN

İMKB olarak işleme başlayan borsa, 2013 yılında değişen Sermaye Piyasası Kanunu ile farklı bir yapıya büründü ve son yıllarda gelişen teknolojisi ve birçok yeni enstrümanla gelişimini sürdürdü.

Resmi olarak Aralık 1985’te açılan İMKB, 3 Ocak 1986’da 19 hisse senedi ile Cağaloğlu’ndaki binasında işleme başladı.

1987’de daha önce haftalık olarak hesaplanan borsa endeksleri günlük hesaplanmaya başlandı. 1993’te ise 50 şirketle bilgisayarlı alım-satım işlemine geçildi. İMKB, 1993 yılının sonlarında ABD Menkul Kıymetler ve Borsalar Federasyonu tarafından “kabul görmüş menkul kıymetler borsası” olarak tanımlandı. Bu unvanı alan gelişmekte olan borsalar arasında İMKB üçüncü oldu.

1996’da Uluslararası Pazar bünyesinde Uluslararası Tahvil ve Bono Piyasası’nın kurulmasının ardından 1997’de bu piyasada Hazine tarafından yurt dışında satılmak üzere çıkarılan 40 adet uluslararası tahvilin kota alınmasıyla işlemlere başlandı. Böylece Hazine’nin yurt dışı finansmana erişimi için farklı bir kanal açılmış oldu.

İMKB, 2000 yılında, Kırgız Borsası’nın sermayesine yüzde 27,4 iştirak oranı ile, Bakü Borsası’na da yüzde 5,26 iştirak ile ortak oldu.

2004’te katılma belgelerinin organize ve şeffaf bir piyasada işlem görmesini sağlamak amacıyla Borsa Yatırım Fonu Pazarı kuruldu ve takip eden yıl Hisse Senetleri Piyasası Fon Pazarı’nda Borsa Yatırım Fonları işlem görmeye başladı.

2007’de Hisse Senetleri Piyasası’nda açılış seansı uygulamasına başlanırken, yıl sonuna doğru seans kapanış saati 17.00’ye uzatıldı. Mayıs 2009’da Kamuyu Aydınlatma Platformu (KAP) devreye alınarak piyasanın şeffaf ve zamanında aydınlatılması için önemli bir adım atıldı.

Yapılandırılmış ürünler sınıfında yer alan ve menkul kıymetleştirilmiş opsiyon özelliklerini taşıyan ürün anlamına gelen varantlar, 2010’da borsada işlem görmeye başladı.

2011’de Bankalararası Repo-Ters Repo Pazarı’nın kurulmasıyla bankaların kendi aralarında likidite problemlerini halledebilmesinin önü açıldı. 2012’de İMKB bünyesinde faaliyete geçen Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP), 2019’da işlem hacmi ortalama 5 milyar lirayı, 2023’te ise 90 milyar lirayı aştı.

Varlık fiyatlamada TLREF kullanılmaya başladı

İMKB, 5 Nisan 2013’te özel hukuk hükümlerine göre çalışan bir işletme olan Borsa İstanbul AŞ’ye dönüştü. Endeks adlarında yer alan “İMKB” kısaltması, “BIST” olarak değiştirildi.

Aynı yıl pay piyasası birinci seansı başlangıcı 15 dakika öne çekilerek saat 09.15’e alındı. VİOP’ta 2014’te Dolar/TL Opsiyon Sözleşmeleri işleme açıldı.

30 Kasım 2015’te Borsa İstanbul ile Nasdaq arasındaki ortaklık kapsamında geliştirilen BISTECH’in ilk fazı devreye alındı. BISTECH olarak adlandırılan iki aşamadan oluşan Teknoloji ile Dönüşüm Programı’nın ilk aşamasında Borsa İstanbul, 22 yıldır uyguladığı iki seans uygulamasından tek seans uygulamasına geçti.

Borsa İstanbul AŞ ve bağlı ortaklığı İstanbul Takas ve Saklama Bankası AŞ, Swap Piyasası kurulmasına ilişkin yapılan çalışmaları Eylül 2018’de tamamladı. Borsa düzenlemeleri uyarınca işlem yapma yetkisi verilmiş bankalar ve TCMB’nin işlem gerçekleştirebildiği Swap Piyasası’nda, 2019’da TL-dolar ve TL-avro işlemleri günlük 3 milyar doları bulan işlem hacmine ulaştı.

Borsa İstanbul, 17 Haziran 2019’da finansal türev ürünlerde, borçlanma araçlarında ve çeşitli finansal sözleşmelerde değişken faiz göstergesi olarak TLREF Türk Lirası Gecelik Referans Faiz Oranı’nı hesaplamaya ve yayımlamaya başladı. Türk lirası kısa vadeli referans faiz oranı ihtiyacını karşılamaya yönelik olarak oluşturulan TLREF’in, dayanak varlık veya karşılaştırma ölçütü olarak kullanılması da amaçlanıyor.

4 Ekim 2019’dan itibaren Borsa İstanbul’da dünya borsaları ile uyum sağlanması ve etkileşimin artırılması amacıyla 10.00 ila 18.00 saatlerinde kesintisiz sürekli işlem yöntemine geçiş yapıldı. Buna göre, pay piyasasında sürekli işlem yöntemi ile işlem gören kıymetlerde 13.00 ila 14.00 saatleri arasında uygulanan “gün ortası tek fiyat” ve gün ortası “ara” bölümleri kaldırıldı.

2019’un son günlerinde ise Türkiye Varlık Fonu, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası’na (EBRD) ait yüzde 10’luk payı satın alarak Borsa İstanbul’daki ortaklık oranını yüzde 90,6’ya çıkarttı. Son durumda, Borsa İstanbul’un diğer ortakları ise yüzde 1,3 ile Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği (TSPB), yüzde 2,27 ile Borsa İstanbul AŞ ve yüzde 5,83 ile “diğer” adı altında aracı kurumlar, bankalar, kıymetli maden ve döviz şirketleri ile diğer şirketler oldu.

2022’de Sürdürülebilirlik 25 endeksi, Katılım Temettü endeksi ve Türk lirası kısa vadeli referans getiri oranı ihtiyacını karşılamaya yönelik olarak oluşturulan TLREFK Türk Lirası Gecelik Katılım Referans Getiri Oranı hesaplanmaya başlandı.

VİOP’un açılış ve kapanış saatlerinde ise değişikliğe gidildi. Buna göre, VİOP’ta 6 Mayıs 2022’den itibaren saat 09.20-09.25 arasında emir toplama ve saat 09.25-09.30 arasında eşleştirme yapılarak açılıştaki oynaklıkların önüne geçmek adına adım atıldı. VİOP’ta daha önce pay vadeli sözleşmelerde 18.10 olan kapanış saati de 18.15’e çekildi.

Borsa İstanbul’da emtia sertifikaları, pay piyasalarında işleme açılırken, 21 Kasım 2022’de 0,01 gram altının pay piyasalarında alınıp satılmasını sağlayan altın sertifikaları “ALTINS1” koduyla borsaya kote edildi.

Borsa İstanbul’da geçen yıl halka arzlar hızla devam etti

Borsa İstanbul’da 2023’te 54 şirket halka arz edilerek borsada işlem gören şirket sayısı yıldız pazarda 259, ana pazarda 221 ve alt pazarda 32 olmak üzere toplamda 512’ye çıktı.

Geçen yıl, 6 Şubat’ta yaşanan Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından Borsa İstanbul, Pay Piyasası ile VİOP bünyesindeki pay ve pay endeksi türev pazarlarının 5 iş günü kapatılmasına ve 8 Şubat’ta gerçekleştirilen işlemlerin iptaline karar verdi.

Borsa İstanbul’un, Avrupa Birliği (AB) sermaye piyasaları düzenleyici otoritesi olan ESMA (European Securities and Markets Authority) tarafından MiFID II (Markets in Financial Instruments Directive II) ve MiFIR (Markets in Financial Instruments Regulation) hükümleri çerçevesinde oluşturulan işlem sonrası şeffaflık koşullarını sağlayan pazar yeri olarak mevcut “olumlu” statüsü yapılan güncellemede teyit edildi.

“BIST Geri Alım Endeksi” ve “BIST Temettü 25 Ağırlık Sınırlamalı 10” adlı iki yeni endeksin de 15 Ağustos itibarıyla hesaplanmaya başlanacağına karar veren Borsa İstanbul, büyümek için ihtiyaç duydukları finansmanı öz kaynakla sağlamak isteyen şirketlerin, sadece nitelikli ve kurumsal yatırımcılara sermaye artırımı yoluyla pay ihraç ederek kaynak temin etmelerini sağlamak ve söz konusu payların Borsa İstanbul Pay Piyasası’nda işlem görebilmesi amacıyla Girişim Sermayesi Pazarı (GSP) oluşturulduğunu bildirdi.

Borsa İstanbul, pay piyasasında fiyat adımı ve kotasyon yayılma aralıkları düzenlemeleri ile borsa yatırım fonlarında açılış seansı uygulanmasına yönelik değişikliğe gidildiğini duyururken, yapılan değişikliğe göre, borsa yatırım fonu işlem sıralarının seans akışı içerisine 09.40-09.56 arası emir toplama ve 09.56-10.00 saatleri arasında eşleştirme seanslarından oluşan bir açılış seansının ilave edildi de belirtildi.

Borsa İstanbul’un 150. Kuruluş Yıl Dönümünün kutlandığı 22 Aralık’ta, 1 Kasım 2023 tarihinden itibaren Borsa İstanbul’da işlem gören 500 payın “BIST 500 Endeksi” kapsamında hesaplanmaya başlamasına karar verildiği duyuruldu.

Nergiz, AA muhabirine 2023 ve 2024 yılına ilişkin değerlendirmede bulundu.

Alper Nergiz, 2023’te dünyada olduğu gibi Türkiye’de de önemli gelişmelerin yaşandığını, yılın başında meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremlerin Türkiye’nin tüm dinamikleri üzerinde etkili olduğunu anlatarak dünya ve Türkiye’de yıl içinde yaşanan diğer gelişmeleri anımsattı.

Nergiz, seçime kadarki bölümde borsada sektörel bazda ayrışmaların yaşandığını belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:

“Seçim sonrası yeni ekonomi yönetimiyle uygulanan rasyonel politikalar, enflasyon ile mücadelede kararlılık, kazanılan kredibilite ve artan öngörülebilirlik ile ülke risk priminin gerilemesi borsanın seçim sonrası daha pozitif bir seyir izlemesini sağladı. Yeni ekonomi yönetiminin uluslararası yatırımcılarla yaptığı toplantılarda aldığı pozitif geri dönüş, kredi derecelendirme kuruluşlarının ülke görünümünde olumlu yönde değişikliğe gitmeleri, yabancı kurumların Türkiye’ye ilişkin yayımladıkları iyimser araştırma raporları, ülkemizin risk primi CDS’in 700’lü seviyelerden 280 seviyelerine kadar düşmesi, seçim sonrası Borsa İstanbul’un performansına olumlu katkı veren gelişmeler olarak öne çıktı.”

Borsadaki yatırımcı sayısında son yıllarda önemli artış kaydedildiğine vurgu yapan Nergiz, pay senedi yatırımcı sayısının 2019’da 1,2 milyon, 2020’de 1,99 milyon, 2021’de 2,35 milyon, 2022’de 3,78 milyon ve 2023’te 8,6 milyona yükseldiğini aktardı.

Nergiz, bu yıl yatırımcı sayısında görülen artışa ilişkin, “Artışın en önemli sebepleri, seçim belirsizliğinin bitmesi, yeni ekonomi yönetiminin izlediği rasyonel politikalar, yabancı bakış açısındaki pozitif iyimserliğin yerli ile desteklenmesi, özellikle de halka arzlara olan yüksek talep olarak izah edilebilir.” ifadesini kullandı.

Bu yıl 54 şirketin halka arz edildiğini ve 75 milyar lirayı aşan kaynağın da reel sektöre aktarıldığını anımsatan Nergiz, şöyle devam etti:

“2024’te de halka arzlara şirketler kredi maliyetlerinin yükselmesi ile ucuz kaynak sağlamak açısından daha sıcak bakacaklar. Fakat talep tarafında Türk lirası enstrümanlarının da getirileri borsaya alternatif oluşturabilir. Bu yüzden 2024, halka arzlarda seçici olunacak bir yıl olacak. Borsada 2024’te pozitif iyimser beklentilerimizi koruyoruz. Türkiye’nin enflasyon ile mücadele konusunda sergilediği kararlı tutum gelecek dönem için kredi derecelendirme kuruluşlarından not artırımı olarak yeni aksiyonların alınmasını destekleyebilir. Mevduat faizlerinde aylık yüzde 4’leri bulan risksiz getiri potansiyeli borsadaki yerli müşteriler açısından alternatif oluşturabilir.”

Hisse seçiminde seçici olunması gerekli

Nergiz, 2024’te takip edilecek ve piyasaların yönü üzerinde etkili olacak olaylara ilişkin, “Yılın ilk yarısında yerel seçim yapılacak. Enflasyonla mücadele kapsamında sıkılaşan para politikasının halka açık şirketler üzerindeki etkileri, orta vadeli programın enflasyon hedefi, sürdürülebilir büyüme, cari açık, yapısal reformlar, jeopolitik risk temasına yönelik gelişmeler ile yeşil ve dijital dönüşüm takip edilecek en önemli başlıklar olarak öne çıkacak. Tüm bu gelişmeleri değerlendirdiğimizde yeni yılda finansal piyasaları meşgul edecek birçok gelişmelere sahne olabileceğinden temkinli iyimser olmakta fayda var. ” ifadesini kullandı.

Borsanın hem yerel hem de global konu başlıkları ile yeni yılda dalgalı bir seyir izleyebileceğini ifade eden Nergiz, özellikle yabancı yatırımcıların yerel seçim sonrasında piyasada daha iştahlı olabileceğini söyledi.

Nergiz, yabancıların ilgisiyle bankacılık ve holding sektörünün, yeşil enerji, sıfır karbon emisyon gibi konuların gündemde olması ile enerji, kentsel dönüşüm teşvikleri ile inşaat, artan kapasite ile turizm ve havacılık sektörlerinin öne çıkabileceğini anlattı.

Uygun çarpanlara sahip büyüme beklentisi ve hikayesi olan şirketler ile dünya konjonktüründeki trendlerin de yakından takip edilmesi gerektiğine işaret eden Nergiz, sektör ve hisse seçiminde iyi araştırıp çok seçici olunması uyarısında bulundu.

-“Borsada yatırımcının ihtiyacı olmayan para ile yatırım yapması ve sabırlı olması önemli”

Nergiz, ekonomi yönetiminin attığı adımlar ile uluslararası kredi derecelendirme kuruluşlarının not artırımı olarak yeni aksiyonlar almasının yabancı yatırımcıların iştahını artırabileceğini söyledi.

Döviz kurunun seviyesi ve kademeli olarak artan faizlerin yavaş yavaş yabancı girişine olanak sağladığını ifade eden Nergiz, “Bu doğrultuda bankacılık, enerji, havacılık, iletişim gibi sektörler ile uygun temel çarpanlara ve derinliğe sahip büyük şirketlerin yabancıların radarında daha fazla olabileceğini söyleyebiliriz.” dedi.

Yeni yılda yatırımcılara önerilerde de bulunan Nergiz, sözlerini şöyle tamamladı:

“Güncel trendlere adapte olabilen yatırımcılar yıl genelinde finansal varlıklarda izlenecek değişimlerden pozitif performans sağlayarak enflasyon karşısında başarıya ulaşabilir. Yatırımların sepet şeklinde dengeli ve seçici bir portföy oluşturmaları gerektiği unutulmamalıdır. Özellikle yıl genelinde piyasaların akışını değiştirebilecek küresel merkez bankalarının tavırları, küresel enflasyonun, faiz oranlarının ve büyümenin seyri, jeopolitik riskler ile enerji ve emtia fiyatlarının seyri, gibi önemli gelişmeleri yatırımcılar tarafından yakından izlenip portföy içerisindeki finansal ürünlerin ağırlıklarının ayarlamasını sağlamalıdır. Faizlerdeki yükseliş sonrası borsaya alternatif oluşması sektör ve şirket bazında seçici olunmalı. Borsada yatırımcının ihtiyacı olmayan bir para ile yatırım yapması ve sabırlı olması önemlidir.”