İZMİR – Türkiye’de kanun yapımı ustası tek kadın olan Burçin Bayar Babaoğlu, topladığı atık malzemelerden geleneksel ve modern müzik enstrümanları yapıyor. Babaoğlu, son olarak ise atık malzemeleri kullanarak yaptığı kadın figürlü ‘çello’ heykeli ile dikkat çekiyor.

Ege Üniversitesi Devlet Türk Müziği Konservatuarı Çalgı Bölümü mezunu Burçin Bayar Babaoğlu, Türkiye’deki tek kadın kanun yapımı ustası olarak biliniyor. Çeşitli enstrümanların minyatür ve profesyonel hallerini de yapan Babaoğlu, son yıllarda atık malzemelerden müzik aletleri tasarlamaya başladı. Atölyesinde atık malzemelerden yapılan çok sayıda çeşitli enstrümanı bulunan Babaoğlu, son olarak disiplinler arası sanatçı ve eğitimci Fırat Karapınar ile birlikte, atık malzemelerden yaptıkları kadın heykelini ‘çelloya’ dönüştürdü. Babaoğlu ve Karapınar, ‘çelloyu’ açık artırmada satıp, kazanılan para ile ihtiyaç sahiplerine ve deprem bölgesine yardımda bulunmayı hedefliyor.

‘Umay’ figüründen esinlenildi

Karşıyaka Belediyesi Mahmure Handan Hanım Müzik Aletleri Yapım Atölyesi’nde yaklaşık 4 aylık bir süre içerisinde yapılan ‘çello’ heykeli, Türk mitolojisindeki ‘umay’ figüründen esinlenildi. Kömür, patates çuvalı, halat ipi, plastik kasa, baza altı, mobilya dolap kapağı ve abiye kumaş atıklarından yapılan heykelin iskeleti ise pencere kasasından oluşuyor.

Sadece atıklar kullanılıyor

Metruk binaların üstlerine atılan atıkları da toplayarak onlardan faydalandıklarını belirten disiplinler arası sanatçı ve eğitimci Fırat Karapınar, heykelin içeriğinde Karabağlar ve Gaziemir çevresindeki mobilya atıklarının kullanıldığını söyledi. Atık malzemeleri toplama aşamasını ekip halinde gerçekleştirdiklerini aktaran Karapınar, şunları kaydetti:

“Dolap kapağı, ağaç kasası, plastik şişeler, vitrin mankenleri, denize atılmış ipler, kumaşlar, portakal kasaları, çöp kovaları ve çeşitli gemilerden atılan ipler kullanıldı. Toplama aşaması biraz uzun. Üretim aşamasında da bunlar parçalanıyor ve daha küçük hallere getiriliyor. Sonra iskelet halinde kurulup birleştiriliyor. Sıfır malzeme kullanılmadı. Çalışmayı Karşıyaka Belediyesi işbirliği ile gerçekleştiriyoruz.”

Heykelin ortaya çıkış hikayesini anlatan Burçin Bayar Babaoğlu, “Avrupa Hareketleri Haftası’nda Fırat Hocamızla bir sergi durumlarımız vardı, orada tanıştık. Müzik aletleri hep doğadan ya da farklı şeylerden etkilenerek yapılmıştır. Ben de bu heykele baktığımda, bir kadın hatlarını gösterdiğini ve bunu bir müzik aletine nasıl çevirebilirim diye düşündüm. Bu heykel için Fırat Hocama ‘bu heykeli bana bırakın ve ben bunu bir müzik aletine çevirmek istiyorum’ dedim” diye konuştu.

Kullandığı çoğu malzemeyi sokakta yürürken buldu

Heykelde bulunan çiçek süslemelerinin, düğün salonlarından toplanan atık çiçeklerden oluştuğunu vurgulayan Babaoğlu, “Heykelin bir yerinde ahşap kullanacaktım ama heykelin orijinalliğini kapatacağı için yavana atılmış bir pleksi malzemeyi kullandım. Kullandığım çoğu malzemeyi sokakta yürürken buldum. Bulduğum vidayı bile kavanozumun içine atıyorum ve müzik aletini ya da yapacağım ürünlerde kullanmaya çalışıyorum. İki sanatı birleştirdik. Şu an sahnede istediğiniz gibi icra edebileceğiniz bir çello oldu. Aslında kontrbas olarak düşünmüştüm ama bazı müzik aletlerinin malzemelerini çok rahat bulamıyoruz” ifadelerini kullandı.

Yaptıkları heykel ile ilgili ortak bir fikirlerinin bulunduğunu kaydeden Babaoğlu, şu sözlere yer verdi:

“Çelloyu açık artırmada satıp kazanılan parayla da ihtiyacı olan birilerine yardım olsun isteriz. ya da deprem bölgesine gönderilsin. Buradan gelen gelirle de kime ne kadar dokunursak biz çok mutlu oluruz.”

Mudurnu Belediyesinde görev yapan 55 yaşındaki Neriman Demiray, bir süre önce yerleştiği ilçede çalışkanlığı, azmi ve güler yüzüyle çevresindekilerin gönlünü kazandı.

İşine, çocuklara ve hayvanlara düşkünlüğüyle tanınan Demiray, ilçede “Neriman abla” olarak anılmaya başladı.

Demiray, yaklaşık 3 ay önce rutin temizlik işlerini yaparken yanına gelen mental retardasyon (zeka geriliği) rahatsızlığı bulunan 29 yaşındaki Toprak Nedim Babaoğlu ile tanıştı.

Çevresindekilerin “Furkan” diye hitap ettiği gencin çalışmaya hevesli olduğunu fark eden Demiray, onu Mudurnu Belediyesine yönlendirdi.

Kendisine temizlik işçilerinin giydiği yelek hediye edilen Babaoğlu, gönüllü olarak Demiray’a işlerinde yardım etmeye başladı. Birlikte mesai yapan Babaoğlu ve Demiray, hem sokakları temizliyor hem de keyifli vakit geçiriyor.

Bir çocuk annesi Demiray, rahatsızlığı nedeniyle insanlarla iletişim sorunu yaşayan Babaoğlu’nun sosyalleşmesine katkı sağlıyor.

“Onunla tanıştığım ve vakit geçirdiğim için mutluyum”

Neriman Demiray, AA muhabirine, Babaoğlu ile tanıştığı ve onunla vakit geçirdiği için mutlu olduğunu söyledi.

Temizlik yaptığı sırada sık sık karşısına çıkan Babaoğlu’nu ilk başta anlayamadığını dile getiren Demiray, şöyle devam etti:

“Nerede temizlik yapsam Furkan bir anda karşıma çıkıyor ve o sevecen tavrıyla ‘iş, iş, iş’ diyordu. Her ne kadar bu sözlerini duymazdan gelsem de ısrarla bana yardım etme isteğinden vazgeçmedi. Furkan, konuşulanları anlayan fakat kendisini ifade edemeyen bir çocuk. Ben de ona, ‘İş istiyorsan Mudurnu Belediyesine git’ dedim. Bu sözlerimi anlamış olacak ki yanımdan koşarak ayrılıp soluğu belediyede aldı. Yetkililer, resmi olarak kendisini çalıştıramayacakları için ona gönlünü hoş tutmak için temizlik işlerinde üzerimize giydiğimiz yelekten hediye etti. Yeleği giyer giymez yine yanıma geldi. O gün bu gündür benimle beraber.”

Demiray, sokakları temizlerken Babaoğlu’nun kendisine yardım etmekten keyif aldığını dile getirerek, onun bu sayede topluma kazandırıldığını kaydetti.

“Oğlum sosyal hayata adapte oldu”

Toprak Nedim Babaoğlu’nun annesi Yeliz Eser Babaoğlu da oğluna 3 yaşında mental retardasyon teşhisi konulduğunu belirtti.

Toplumun engelli bireylere karşı yeterince duyarlı olmadığını savunan Babaoğlu, “Oğlumun ihtiyaçları konusunda devamlı araştırmalarda bulundum. Mudurnu’ya yerleştiğimizde Furkan’ın da hayatı değişti. İlçenin ona iyi geldiğini fark ettik. Herkesin birbirini tanıdığı bir ilçede yaşadığımız için oğlumun dışarı çıkmasında bir sorun görmedim. Oğlum daha sonra Neriman abla ile tanıştı. Neriman ablanın da desteğiyle oğlum sosyal hayata adapte oldu.” diye konuştu.

Babaoğlu, oğlunun kendisini ifade edebilir hale geldiğini belirterek, “Belediyenin yeleğini üzerinden çıkarmıyor. Sanki kendisini oraya ait hissediyor. Furkan, önceden vaktinin çoğu kısmını benim çalıştığım yerde geçiriyordu. Neriman ablayla tanıştıktan sonra onun yanında gezmeye başladı. Neriman ablayı arkadaşı gibi görüyor. Onları görenler, ‘Bu nasıl sevgi?’ diyor.” ifadelerini kullandı.

Mudurnu Belediye Başkan Yardımcısı Atakan Türker ise Babaoğlu’nu mutlu etmek için ona yelek verdiklerini dile getirerek, “Kendisi de bu yelekten sonra bir yere ait olduğunu hissetti. Sağ olsun bir personelmiş gibi çalışıyor.” dedi.