TBMM Genel Kurulu’nda, CHP’nin ‘Cumartesi Anneleri’nin gündeme getirdikleri zorla kaybedilme olaylarının araştırılması’ için verilen grup önerisi reddedildi.

“Adalet arayanlar anma yapmak için mücadele etmek zorunda kalıyor”

CHP Genel Başkan Yardımcısı Gökçe Gökçen, grup önerisine ilişkin şunları söyledi:

“Bugün sizlere son derece insani bir adalet arayışından bahsedeceğim. Dünya tarihinin en uzun süredir devam eden periyodik barışçıl eylemi artık ülkemizde gerçekleşiyor. Benim de çocukluğumun geçtiği, büyüdüğüm Galatasaray Meydanı’nda bir genç olarak şahit olduğum, merak ettiğim ve hikayesini erken yaşta öğrendiğim bir hak arayışı bu. Gözaltına alındıktan sonra bir daha haber alınamayan insanların yakınları, bu cumartesi bininci haftalarında bir araya gelecekler. Hepimiz kaybettiğimiz aile bireylerimizi mezarı başında ziyaret etmek, orada bir dua etmek ve bir çiçek bırakmak isteriz. Bu, son derece insani bir ihtiyaçtır. Cumartesi Anneleri, yakınlarının bir mezarı olmadığı için, Galatasaray’ı bir mezar yeri olarak görüyorlar. Fakat Galatasaray, uzun bir süredir onlara yasaklanmış durumda. Her Cumartesi, yalnızca 10 kişinin alana girmesine izin veriliyor. Diğer aileler meydana giremiyor. Yaşı ilerlemiş, elinde çiçekle meydana gelen kadınlara, ‘bugün evladını anamayacaksın’ demiş oluyoruz.

İlk yıllarda bu insanlara ne olduğunu soran ve adalet arayanlar, artık anmalarını gerçekleştirmek için mücadele etmek zorunda kalıyorlar. Anayasa Mahkemesi, üç ayrı kararında bu yasağın anayasal hakların ihlali olduğuna hükmetti. Kararların ikisinde toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkının, birinde ise eziyet yasağının ihlal edildiğine karar verildi. Anayasa Mahkemesi kararlarına rağmen uygulama değişmedi, her gün gözaltı işlemi neyse ki terk edildi, fakat bu hak halen kullanılamıyor. Yani üç ayrı Anayasa Mahkemesi kararı daha, aynı 1 Mayıs’ta olduğu gibi, aynı Can Atalay kararında olduğu gibi, uygulanmıyor. Bu durum, anayasaya bağlılık yemini ederek göreve başlayan hepimizin sorumluluğunda. Nasıl ki abisinin mezarına gitmek isteyen bir kadına, ‘başkasının mezarına çiçek bırak, zaten aynı şey’ diyemiyorsak, ‘eylemini yap, ama Galatasaray dışında bir yerde yap’ da diyemeyiz.

“Zorla kaybettirmede zamanaşımı vicdanları sarsan bir engeldir”

Sözde darbe eleştirisiyle, 90’lı yılları lafta eleştirmekle değil, kamu görevlileri dahil olmak üzere kimin sorumluluğu varsa ortaya çıkması için çalışmakla; askeri ve sivil tüm darbelere karşı çıkmakla samimiyetiniz belli olacaktır. Geçmişte Türkiye Büyük Millet Meclisi çatısı altında kurulan alt komisyonda, iddiaların ne derece gerçekçi olduğu farklı partilerin ortak çabasıyla görülmüştü. Devamı bir şekilde gelmeyen bu çalışmaların, Cumartesi Anneleri’nin bininci haftası sebebiyle yeniden başlaması gerektiği ortadadır. Bir daha askeri ya da sivil, hiçbir darbenin amacına ulaşamaması için, gerçekliğe ulaşmak için, Türkiye Büyük Millet Meclisi’mizin bu özgüvenle hareket etmesi gerekir. Ülkemizin Birleşmiş Milletler’in Herkesin Zorla Kaybedilmelere Karşı Korunmasına İlişkin Uluslararası Sözleşmesi’ne taraf olması; zorla kaybetmelerde zaman aşımının, artık vicdanları sarsan bir engel olmaması gerekir. Bu cumartesi, bütün vatandaşlarımızla birlikte Galatasaray Meydanı’nda buluşacak, geçmişte görüştüğünüz, sözler verdiğiniz Berfo Ana’nın gözünün açık gitmesine sebep olan ne varsa ortaya çıkması için çağrımızı tekrarlayacağız. Bu nedenlerle, Cumartesi Anneleri’nin ve hakikat hakkı için mücadele eden herkesin hak arayışını bininci haftalarında selamlıyorum.”

“Kendi vatandaşlarımıza hesap vermek bu kadar zor olmamalı”

Saadet Partisi İstanbul Milletvekili Doğan Demir de şunları söyledi:

“İlk kez 27 Mayıs 1995’te bir araya gelen Cumartesi Anneleri 28 yıldır gözaltında kaybedilenlerin akıbetini soruyor. Faillerin bulunup yargılanması ve bir daha yaşanmaması için mücadele veriyor. Oradaki anneler evlatları, eşleri, babaları, kardeşleri, yakınları için nöbet tutuyor. Cumartesi annelerinin yaşadığı 28 yıllık zulüm artık son bulsun. 12 Eylül 1980 darbesinden bugüne toplam 1352 gözaltında kaybedilmiştir. Gelin Cumartesi Anneleri’nin sesine kulak verelim. Bir araştırma komisyonu kuralım, sonuç ne ise çıkıp açıklayalım. Kendi vatandaşlarımıza hesap vermek bu kadar zor olmamalı.  25 Mayıs’ta Cumartesi Anneleri bininci kez Galatasaray Meydanı’nda buluşacak. Galatasaray Meydanı’nı annelere tamamen açın ve bir an önce bu zulmü bitirin. Kayıplar bulunsun, kaybedenler yargılansın.”

“Anneler, bir kemiğe hasret bu dünyadan göçüp gittiler”

DEM Parti Mardin Milletvekili Salihe Aydeniz de şöyle konuştu:

“27 Mayıs 1995’ten bu yana Cumartesi Anneleri yılmadan usanmadan, bütün engellemelere rağmen, bütün onur kırıcı yaklaşımlara rağmen, şiddete rağmen onlar gözaltında kaybettikleri faili meçhul olarak belirlenenlerin yakınlarının akıbetini sorudular ve bininci haftaya geldiler. Bin hafta boyunca kemiklerini arayan anneler, bir kemiğe hasret bu dünyadan göçüp gittiler. Galatasaray Meydanı’nda herkes orada her hafta bir hikaye dinlediler, her hafta bir acıyı dinlediler. Bu devletin vatandaşına karşı katliamını, kaybetmesini dinlediler. 1990’lı yıllarda Cumartesi Anneleri’nin verdiği bu mücadeleye sahip çıkmamız gerekiyor.”

İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Şehir Tiyatroları’nın, Cumhuriyetin 100’üncü yılına özel düzenlediği “100 Yıllık Ayna” tiyatro çalıştayı sona erdi. Şehir Tiyatroları Genel Sanat Yönetmeni Ayşegül İşsever, “Bu çalıştayda en önemli ana başlık; herkesin ayrıştığı bir dönemde, herkesin hiçbir araya, yan yana gelemediği bir dönemde bir araya gelmek. Burada bence en önemli şey, paydaşlarımızın sorunlarını bire bir dinlemek, birbirimizden haberdar olmak, sorunlarımızı birbirimize iletmek ve çözümlerini aramak, bu çok önemliydi” dedi.

Cumhuriyetin 100’üncü yılı çalışmaları kapsamında İBB Şehir Tiyatroları, 11-14 Şubat tarihlerinde “100 Yıllık Ayna” başlıklı tiyatro çalıştayı düzenledi. İstanbul’un Beyoğlu ilçesindeki bir otelde düzenlenen çalıştay, dün akşam sona erdi.

“SİYASİ İRADENİN ELİNİ TAŞIN ALTINA KOYMASI GEREKİYOR”

Çalıştayın değerlendirmesini ANKA Haber Ajansı’na yapan Şehir Tiyatroları Genel Sanat Yönetmeni Ayşegül İşsever, 31 başlıkta konuların ele alındığını dile getirdi. İşsever, şöyle konuştu:

“Bu çalıştayda en önemli ana başlık; herkesin ayrıştığı bir dönemde, herkesin hiçbir araya, yan yana gelemediği bir dönemde bir araya gelmek. En önemli üst başlık buydu burada. Bence çok kıymetliydi. Herkesten de bu yönde cümleler duydum. Ne kadar güzel oldu. Aynı dili konuştuğumuz insanlar, bir araya geldik. Burada bence en önemli şey, paydaşlarımızın sorunlarını bire bir dinlemek, birbirimizden haberdar olmak, sorunlarımızı birbirimize iletmek ve çözümlerini aramak, bu çok önemliydi. Bu 4 günün sonunda çok keyifli, güzel sonuçlar çıktı. Biz şimdi bu sonuçların dokümantasyonunu yapıyoruz. Bütün paydaşlarımızla bunları paylaşacağız. Daha sonra bir kitapçık haline getireceğiz ve herkese açık hale gelecek. Bence kıymetli bir çalıştay oldu. Herkesin ortak fikri, siyasi iradenin gündelik sanat politikalarıyla bu işin yürüyemeyeceği, uzun süre devam edemeyeceği, bunun için siyasi iradenin de elini taşın altına koyması ve kalıcı politikalarla, iştahla, isteyerek, çözüm odaklı düşünerek bu konuda bize yardımcı olması gerekiyor. Yoksa biz ne yapacağımızı gayet iyi biliyoruz. Bu çalıştaydan da çok güçlü sonuçlar çıkacağını düşünüyorum. Bence güzel bir şey oldu. İhtiyacımız varmış böyle bir çalıştaya.”

“SONUÇLARIN ÇÖZÜME ULAŞMASI İÇİN GAYRET SARF EDECEĞİZ”

Çalıştaya 310 kişinin katıldığını vurgulayan İşsever, sözlerini şöyle tamamladı:

“Bu 310 kişi içerisinden 10 kişi yurt dışındandı. 10 kişi de çevrim içi katıldı. 60 kişi şehir dışından geldi. Tiyatroya emek veren bütün paydaşlarımızla bir araya gelip bu sonucu almak istedik biz. İstedik ki çözüm önerileriyle, sorunlarıyla bir yüz yılın muhasebesini yapalım ve bir yüz yıla ayna tutalım; bundan sonraki yüz yılda bizim arkamızdan bu işi yapacak olan neferlerin elinde bir el kitabı olsun. Niyetimiz çok iyi. Bunun takipçisi olacağız. Sonuçların çıkması ve bu sonuçların çözüme ulaşması için gayret sarf edeceğiz bu saatten sonra. Bu konuda bu çalıştayı çok kıymetli buluyorum. Bütün paydaşlarımıza burada olmayı tercih ettikleri için sizin aracılığınızla da çok teşekkür ediyorum.”